Skip to main content

  | मौसम…

411 समाचार
Public archive edition · Attributed source reporting with original dates · AI drafts are excluded

411 REFERENCE · Wikipedia

जीवनानन्द दास

Reference material by Wikipedia contributors. This retains its source identity and is not 411 news reporting.

जीवानन्द दास Jibanananda Das (1899–1954).jpg जीवानन्द दास का चित्र जीवानन्द दास yes 1899 02 17 बेकरगंज, बंगाल (अब बांग्लादेश का बरिसाल) yes 1954 10 22 1899 2 18 कोलकाता, पश्चिम बंगाल, भारत कवि, लेखक, प्राध्यापक बांग्ला भारतीय ब्रजमोहन कालेजकोलकाता विश्वविद्यालय काव्य, उपन्यास, लघुकथाएँ, समालोचन Bengali Modernism Banalata Sen, Rupasi Bangla, Akashlina, Banalata Sen, Campe, Bodh लाबन्यप्रभा दास ( गुप्ता) 2 कुसुमकुमारी दास (माता) निखिल बंग रवीन्द्र साहित्य सम्मेलन पुरस्कार (1952)साहित्य अकादमी पुरस्कार (1955) Jibanananda Das signature.svg जीवनानन्द दास (१७ फ़रवरी १८९९- २२ अक्तुबर १९५४) बोरिशाल (बांग्लादेश) में जन्मे बांग्ला के सबसे जनप्रिय रवीन्द्रोत्तर कवि हैं। उन्हें १९५५ में मरणोपरान्त श्रेष्ठ कविता के लिए साहित्य अकादमी पुरस्कार से सम्मानित किया गया। समकालीन भारतीय साहित्य (पत्रिका) जनवरी मार्च १९९२ साहित्य अकादमी नई दिल्ली १९३ १२ जनवरी २००९ १९२६ में उनका पहला कविता संग्रह प्रकाशित हुआ। झरा पालक, धूसर पांडुलिपि, बनलता सेन, महापृथिबी, रूपसी बांगला आदि उनकी बहुचर्चित कृतियाँ हैं। रबीन्द्रनाथ के रुमानी कविता के प्रभाव को अस्वीकार कर उनहोनें अपना ही एक अलग काव्यभाषा का जन्म दिया जो पहले पाठक-समाज को गवारा नहीं था। परन्तु २०वीं सदी के शेष भाग से वह उभर कर आयें और पाठक के दिलोदिमाग को चा गये। पहले तो रबीन्द्रनाथ भी उनके काव्यभाषा के खिलाफ कटु आलोचना किये थे। उनके जीवनकाल में वह केवल २६९ कवितायें प्रकाश कर पाये थे जिसमें १६२ था उनके प्रकाशित संकलनों में। उनके मृत्यु के बाद उनके सारे अप्रकाशित कवितायें प्रकाश होने के पश्चात यह संख्या ८०० से भी ज्यादा हो चुका है। यंहा तक की उनके घर से १२ अप्रकाशित उपन्यास मिले जो अपने-आप में अभिनव था। इसके अलावे ३५ कहानियाँ भी मिलीं। उनका पारिवारिक जीवन बहुत ही दुखद था। १९५४ में जब एकदिन वह कोलकाता के ट्राम से कुचले पाये गये तो लोगों का मानना था कि वह आत्महत्या कर लिये हैं। कृतियाँ काव्यग्रन्थ झरा पालोक (१९२७) धूसर पाण्दुलिपि (१९३६) वनलता सेन (१९४२) महापृथिबी (१९४४) सातटि तारार तिमिर (१९४८) श्रेष्ठो कविता (१९५४) रूपसी बांगल (१९५७) बेला अबेला कालबेला (१९६१) सुदर्शना (१९७३) आलो पृथिबी (१९८१) मानव बिहंगम (१९७९) अप्रकाशितो एकान्नो (१९९९) कवितासमग्र जीवनानंद। देबीप्रसाद बन्द्योपाध्याय सम्पादित (१९९३ एवम १९९९) उपन्यास माल्यवान पूर्णीमा कल्याणी चारजोन बिभाव मृणाल निरूपमयात्रा कारुवासना जीवनप्रणाली विराज प्रेतिनीर सुतीर्थो बासमोतीर उपाख्यान प्रबन्ध-निबन्ध-आलोचना प्रबन्धसमग्र जीवनानंद। फैजुल लतिफ सम्पादित। प्रकाशितो ओ अप्रकाशितो जीवनानंद। अबु हसन शहरियार सम्पादित सन्दर्भ क्लिनटन बि सिलि रचित ए पोयट अपार्ट (१९९०) क्लिनटन बि सिलि रचित सेन्ट औफ सान (२००८) जो विनटर रचित नेकेड लोनलि हैन्ड (२००३) अम्बुज बसु रचित एकटि नक्षत्र आसे (१९६५) संजय भट्टाचार्या रचित कवि जीवननंद (१९७०) गोपालचन्द्र राय रचित जीवनानंद (१९७१) अबदुल मन्नान सैयद रचित शुद्धात्मा कवि (१९७२) बीरेन्द्र भट्टाचर्या रचित जीवननंद (१९७३) शास्वत बसु रचित कवि जीवननंद (१९७५) आसदुज्जमान रचित जीवनशिल्पी जीवनानंद (१९७६) बिजोनकान्ति सरकार रचित रूपोसी बांगलार कवि (१९७९) पूर्णेन्दु पत्री रचित रूपोसि बांगलार दुइ कवि (१९८०) अजित घोष रचित काचेर मानुष (१९८३) अमलेन्दु बसु रचित जीवनानंद (१९८४) सुचेता मित्र रचित आमि सेइ पुरोहित (१९८५) मलय रायचौधुरी रचित पोस्टमडर्न जीवनानंद (२०००) हिमवन्तो बन्द्योपाध्याय रचित आमार जीवनानंद (२००५) बाहरी कड़ियाँ जीवनानंद की कवितायें रविन्द्रनाथ के बाद के बदलावजून 2020 InternetArchiveBot नवोत्तरकाल की कवितायें जीवनानंद की पुस्तकें डाउनलोड करने कि सुविधायें https://web.archive.org/web/20241209072634/http://www.banglainternet.com/legends_jibanananda_das.php-Bangladesh 9 दिसंबर 2024 जीवनानंदके जीवनगाथाजून 2020 InternetArchiveBot श्रेणी:बांग्ला साहित्यकार श्रेणी:कवि