411 REFERENCE · Wikipedia
लल्ला बल्कीस
Reference material by Wikipedia contributors. This retains its source identity and is not 411 news reporting.
लल्ला बल्कीस للا بلقيس फ्रांसेस डेविस (Frances Davis) अज्ञात इंगलैंड अज्ञात मोरक्को मुले इस्माइल इस्लाम मोरक्को के सुल्तान मुले इस्माइल की प्रमुख पत्नी, यूरोपीय बंदियों की सहायिका
लल्ला बल्कीस (अंग्रेज़ी: Lalla Balqis; जन्म नाम: फ्रांसेस डेविस) मोरक्को केर इतिहास मे एकटा अत्यंत प्रभावशाली, कुलीन आ ऐतिहासिक महिला छलीह। मूल रूप सँ इंगलैंड केर निवासी, ओ मोरक्को केर शक्तिशाली सुल्तान मुले इस्माइल केर एकटा प्रमुख आ अत्यंत प्रिय पत्नी बनलीह। हुनक जीवन यात्रा एकटा साधारण यूरोपीय बंदी सँ लऽ कऽ शाही दरबार केर सर्वोच्च शिखर धरि पहुँचबाक एकटा अत्यंत विस्मयकारी आ अद्वितीय गाथा थिक। अठारहम शताब्दी केर मध्य पूर्व आ उत्तरी अफ्रीका केर इतिहास मे हुनक स्थान अत्यंत महत्त्वपूर्ण अछि।
प्रारम्भिक जीवन आ बंदी अवस्था
लल्ला बल्कीस केर प्रारम्भिक जीवन केर विषय मे बहुत रास ऐतिहासिक जानकारी उपलब्ध नहि अछि, मुदा ई पूर्ण रूप सँ स्पष्ट अछि जे हुनक जन्म इंगलैंड मे भेल छल आ हुनक मूल नाम फ्रांसेस डेविस (Frances Davis) छल। अठारहम शताब्दी केर प्रारम्भिक कालखण्ड मे, जखन ओ एकटा समुद्री यात्रा कऽ रहल छलीह, तखन उत्तरी अफ्रीका केर खूंखार बारबरी समुद्री लुटेरा सभ (Barbary pirates) हुनक जहाज पर अचानक आक्रमण कऽ देलक। एहि भयानक आक्रमण केर परिणामस्वरूप हुनका बंदी बना लेल गेल आ एकटा गुलाम केर रूप मे मोरक्को लऽ आयल गेल। ओहि समय मे यूरोपीय बंदी सभ कें उत्तरी अफ्रीका केर शासक सभक समक्ष मूल्यवान भेंट केर रूप मे प्रस्तुत करबाक एकटा क्रूर प्रथा छल, आ फ्रांसेस डेविस सेहो एही दुर्भाग्यपूर्ण प्रथा केर शिकार भऽ गेलीह।Bekkaoui, Khalid., White women captives in North Africa. Narratives of enslavement, 1735-1830, Palgrave Macmillan, Basingstoke, 2010
शाही हरम मे प्रवेश आ प्रभाव
सुल्तान मुले इस्माइल केर विशाल दरबार मे पहुँचलक पश्चात, हुनक जीवन पूर्ण रूप सँ परिवर्तित भऽ गेल। हुनक अद्वितीय सौंदर्य, कुशाग्र बुद्धि आ विलक्षण आकर्षण सँ अत्यंत प्रभावित भऽ कऽ सुल्तान हुनका अपन शाही हरम (Harem) मे उच्च स्थान देलन्हि। फ्रांसेस डेविस स्वेच्छा सँ इस्लाम धर्म स्वीकार केलन्हि आ तकर पश्चात हुनका 'लल्ला बल्कीस' केर नव आ अत्यंत सम्मानित इस्लामी नाम देल गेल।Bekkaoui, Khalid., White women captives in North Africa. Narratives of enslavement, 1735–1830, Palgrave Macmillan, Basingstoke, 2010. pp. 166–168
अपन बुद्धिमत्ता आ व्यवहार कुशलता केर कारणेँ, ओ अत्यंत शीघ्र ही सुल्तान केर सभसँ प्रिय पत्नी सभ मे सँ एक बनि गेलीह। शाही हरम केर भीतर हुनक अधिकार आ प्रभाव अत्यंत व्यापक आ सुदृढ़ छल। अन्य महिला सभ आ सेवक सभ पर हुनक पूर्ण नियंत्रण छल आ सुल्तान स्वयं सेहो बहुत रास पारिवारिक आ महत्त्वपूर्ण राजनीतिक मामला सभ मे हुनक बहुमूल्य परामर्श लैत छलाह।Bekkaoui, Khalid., White women captives in North Africa. Narratives of enslavement, 1735–1830, Palgrave Macmillan, Basingstoke, 2010. p. 167
कूटनीतिक भूमिका आ बंदी सभक सहायता
लल्ला बल्कीस मात्र एकटा शाही पत्नी नहि छलीह, बल्कि ओ मोरक्को आ यूरोपीय देश सभक बीच कूटनीतिक सम्बन्ध सभ मे सेहो एकटा अत्यंत महत्त्वपूर्ण आ सकारात्मक भूमिका निभेलन्हि। अपन मूल देश इंगलैंड आ अन्य यूरोपीय राष्ट्र सभक प्रति हुनक हृदय मे अत्यंत अगाध सहानुभूति छल। ऐतिहासिक दस्तावेज़ आ शोध पूर्ण रूप सँ ई प्रमाणित करैत अछि जे ओ बहुत बेर यूरोपीय बंदी सभक मुक्ति आ हुनक दयनीय स्थिति मे सुधार केर हेतु सुल्तान सँ अनुनय-विनय करैत छलीह।Bekkaoui, Khalid., White women captives in North Africa. Narratives of enslavement, 1735–1830, Palgrave Macmillan, Basingstoke, 2010, p. 169
विदेशी राजनयिक (Diplomats) आ राजदूत जखन मोरक्को अबैत छलाह, तँ ओ सभ सुल्तान धरि अपन बात पहुँचायबाक हेतु प्रायः लल्ला बल्कीस केर सहायता लैत छलाह। हुनक ई मध्यस्थता बहुत रास कूटनीतिक विवाद सभ कें सुलझायबा मे अत्यंत सहायक सिद्ध भेल। हुनक एहि परोपकारी काज सभक कारणेँ हुनका यूरोपीय बंदी सभक बीच एकटा देवदूत जकाँ सम्मान भेटल।Bekkaoui, Khalid., White women captives in North Africa. Narratives of enslavement, 1735–1830, Palgrave Macmillan, Basingstoke, 2010, p. 172
विरासत आ ऐतिहासिक महत्त्व
लल्ला बल्कीस केर सम्पूर्ण जीवन यूरोपीय आ उत्तरी अफ्रीकी संस्कृति सभक बीच एकटा अद्भुत आ अभूतपूर्व संगम कें भली-भांति दर्शावैत अछि। एकटा साधारण बंदी सँ एकटा अत्यंत शक्तिशाली शासक केर मुख्य सलाहकार बनबाक हुनक ई यात्रा अत्यंत प्रेरणादायक अछि। प्रख्यात इतिहासकार खालिद बेक्काउई केर उत्कृष्ट शोध ग्रन्थ सभ मे हुनक जीवन केर एहि कूटनीतिक आ मानवीय पक्ष सभ पर अत्यंत विस्तृत प्रकाश डालल गेल अछि, जे ई निर्विवाद रूप सँ प्रमाणित करैत अछि जे ओ अठारहम शताब्दी केर मोरक्को केर इतिहास मे एकटा अत्यंत सशक्त, दयालु आ अद्वितीय महिला छलीह।Bekkaoui, Khalid., White women captives in North Africa. Narratives of enslavement, 1735–1830, Palgrave Macmillan, Basingstoke, 2010, p. 170
सन्दर्भ
बाह्य कड़ी सभ
विकिडाटा पर लल्ला बल्कीस
श्रेणी:मोरक्को का इतिहास
श्रेणी:अंग्रेज़ लोग
श्रेणी:मुस्लिम महिलाएँ
श्रेणी:शाही पत्नियाँ