411 REFERENCE · Wikibooks
Manchu/Library/The Analects/Book 3
Reference material by Wikibooks contributors. This retains its source identity and is not 411 news reporting.
ᠯᡝᠣᠯᡝᠨᡤᡳᠰᡠᡵᡝᠨ᠈ᠵᠠᡴᡡᠨᡶᠠᡳ᠌ᡩ᠋ᠠᠩᡤᠠᡳᠯᠠᠴᡳᡶ᠋ᡳᠶᡝᠯᡝᠨ
leolen gisuren - jakūn faidangga ilaci fiyelen
論語 八佾第三
ᡴᡠᠩᡯᡳ᠌᠌ᡤᡳᡥᠠᠯᠠᠩᡤᠠ ᠊ᡳᠵᠠᡴᡡᠨᡶᠠᡳ᠌ᡩ᠋ᠠᠩᡤᠠᠪᡝᠶᠠᠮᡠᠨᡩ᠋ᡝ᠋ᠮᠠᡴ᠋ᠰᡳᠪᡠᡥᠠᠪᡝᡥᡝᠨ᠋ᡩᡠ᠋ᡥᡝᠩᡤᡝ᠈ᡝᡵᡝᠪᡝᡨᡝ᠋ᠪᠴᡳᠴᡳᠣᠵᠣᡵᠣᠪᠠᡩᡝ᠋᠈ᠠᡳ᠌ᠪᡝᡨᡝ᠋ᠪᠴᡳᠴᡳᠣᠵᠣᡵᠠᡴᡡᠰᡝᡥᡝ᠉ 1. kungdzi gi halangga -i jakūn faidangga be yamun de maksibuha be henduhengge, erebe tebcici ojoro bade, aibe tebcici ojorakū sehe. 1. 孔子謂季氏 八佾舞於庭 是可忍也 孰不可忍也 .............................................................................................................................................................................................................................................ᡳᠯᠠᠨᠪᠣᠣᡳ᠌ᠩᡤᡝ᠈ᠶᡠᠩᡤᡝᡶ᠋ᡳᠶᡝᠯᡝᠨ ᠊ᡳᠪᡝᡩᡝ᠋ᡵᡝᠪᡠᡵᡝᠵᠠᡴᠠᡩᡝ᠋᠈ᡶ᠋ᡠᡯᡳ᠌ᡥᡝᠨ᠋ᡩᡠ᠋ᠮᡝ᠈ᠠᡳ᠌ᠰᡳᠯᠠᡵᠠᠩᡤᡝᡤᠣᠯᠣᡳᠪᡝᡳ᠌ᠰᡝ᠈ᠠᠪᡴᠠᡳᠵᡠᡳᠴᡳᠪᠰᠣᠩᡤᠣᠴᡳᠪᠰᠣᠩᡤᠣᠰᡝᡥᡝᠩᡤᡝ᠈ᡳᠯᠠᠨᠪᠣᠣᡳᡨ᠋ᠠᠩᡤᡳᠨᡩ᠋ᡝ᠋ᠠᡳᡤᠠᠨᠠᡥᠠᠨᡳ᠉2. ilan booingge, yungge fiyelen -i bederebure jakade, fudzi hendume, aisilarangge goloi beise, abkai jui cibsonggo cibsonggo sehengge, ilan booi tanggin de ai ganaha ni. 2. 三家者以雍徹 子曰 相維辟公 天子穆穆 奚取於三家之堂 .............................................................................................................................................................................................................................................ᡶ᠋ᡠᡯᡳ᠌ᡥᡝᠨ᠋ᡩᡠ᠋ᠮᡝ᠈ᠨᡳᠶᠠᠯᠮᠠᠪᡳᠮᡝᡤᠣᠰᡳᠨᠠᡴᡡᠣᠴᡳ᠈ᡩᠣᡵᠣᠯᠣᠨᠪᡝᠠᡳ᠌ᠨᠠᡵᠠ᠉ᠨᡳᠶᠠᠯᠮᠠᠪᡳᠮᡝᡤᠣᠰᡳᠨᠠᡴᡡᠣᠴᡳ᠈ᡴᡠᠮᡠᠨᠪᡝᠠᡳ᠌ᠨᠠᡵᠠ᠉ 3. fudzi hendume, niyalma bime gosin akū oci, dorolon be ainara. niyalma bime gosin akū oci, kumun be ainara. 3. 子曰 人而不仁如禮何 人而不仁如樂何 .............................................................................................................................................................................................................................................ᠯᡳᠨᡶᠠᠩ᠈ᡩᠣᡵᠣᠯᠣᠨ ᠊ᡳᡩᠠᠪᡝᡶ᠋ᠣᠨᠵᡳᡥᠠᡩ᠋ᡝ᠋ᡶ᠋ᡠᡯᡳ᠌ᡥᡝᠨ᠋ᡩᡠ᠋ᠮᡝ᠈ᡶ᠋ᠣᠨᠵᡳᡥᠠᠩᡤᡝᠠᠮᠪᠠᡴᠠᡳ᠉ᡩᠣᡵᠣᠯᠣᠨᡩ᠋ᡝ᠋᠈ᠮᠠᠮᡤᡳᠶᠠᡵᠠᠠᠩᡤᠠᠯᠠ᠈ᡥᡳᠪᠴᠠᠨᠣᠴᡳᠨᠠ᠉ᠰᡳᠨᠠᡤᠠᠨᡩ᠋ᡝ᠋᠈ᠶᠠᠩᠰᡝᠯᠠᡵᠠᠠᠩᡤᠠᠯᠠ᠈ᡤᠣᠰᡳᡥᠣᠨᠣᠴᡳᠨᠠ᠉ 4. lin fang, dorolon -i da be fonjiha de fudzi hendume, fonjihangge amba kai. dorolon de, mamgiyara anggala, hibcan ocina. sinagan de, yangselara anggala, gosihon ocina. 4. 林放問禮之本 子曰 大哉問 禮與其奢也寧儉 喪與其易也寧戚 .............................................................................................................................................................................................................................................ᡶ᠋ᡠᡯᡳ᠌ᡥᡝᠨ᠋ᡩᡠ᠋ᠮᡝ᠈ᡨᡠ᠋ᠯᡝᡵᡤᡳᠠᡳ᠌ᠮᠠᠨ᠈ᡝᠵᡝᠨᠪᡳᠰᡳᡵᡝᠪᡝᠰᠠᡵᠠᠪᠠᡩᡝ᠋᠈ᡩ᠋ᡠ᠋ᠯᡳᠮᠪᠠᡳᡤᡠᡵᡠᠨ ᠊ᡳᡝᠯᡝᠮᠠᠩᡤᠠᠠᡴᡡ ᠊ᡳᡤᡝᠰᡝᠠᡩ᠋ᠠᠯᡳᠠᡴᡡᡴᠠᡳ᠉ 5. fudzi hendume, tulergi aiman, ejen bisire be sara bade, dulimbai gurun -i elemangga akū -i gese adali akū kai. 5. 子曰 夷狄之有君 不如諸夏之亡也 .............................................................................................................................................................................................................................................ᡤᡳᡥᠠᠯᠠᠩᡤᠠ᠈ᡨ᠋ᠠᡳᡧᠠᠨᠠᠯᡳᠨᠪᡝᠸᡝᠴᡝᠮᠪᡳᠰᡝᡵᡝᡩᡝ᠋᠈ᡰᠠᠨᡳᠣ ᠊ᡳᠪᠠᡵᡠᡥᡝᠨ᠋ᡩᡠ᠋ᠮᡝ᠈ᠰᡳᡨᡠ᠋ᠸᠠᠨᠴᡳᡥᡳᠶᠠᠮᡝᠮᡠᡨᡝ᠋ᡵᠠᡴᡡᠨ᠉ᠵᠠᠪᡠᠮᡝᠮᡠᡨᡝ᠋ᡵᠠᡴᡡ᠉ 6. gi halangga, tai šan alin be wecembi serede, fudzi, žan io -i baru hendume, si tuwancihiyame muterakūn. jabume muterakū. 6. 季氏旅於泰山 子謂冉有曰 女弗能救與 對曰 不能 ᡶ᠋ᡠᡯᡳ᠌ᡥᡝᠨ᠋ᡩᡠ᠋ᠮᡝ᠈ᠠᡳ᠈ᡨ᠋ᠠᡳᡧᠠᠨᠠᠯᡳᠨᠪᡝ᠈ᡝᡨᡝ᠋ᠩᡤᡳᠯᡳᠨᡶᠠᠩᡩ᠋ᡝ᠋ᡳᠰᡳᡵᠠᡴᡡᠰᡝᡥᡝᠨᡳ᠉ fudzi hendume, ai, tai šan alin be, etenggi lin fang de isirakū sehe ni. 子曰 嗚呼 曾謂泰山不如林放乎 .............................................................................................................................................................................................................................................ᡶ᠋ᡠᡯᡳ᠌ᡥᡝᠨ᠋ᡩᡠ᠋ᠮᡝ᠈ᠠᠮᠪᠠᠰᠠᠰᠠᡳ᠌ᠰᠠᡩ᠋ᡝ᠋ᡨᡝ᠋ᠮᡧᡝᠨᠠᡴᡡ᠈ᡥᠣᠨᠣᡤᠠᠪᡨ᠋ᠠᡵᠠᡩ᠋ᡝ᠋ᡩ᠋ᡝ᠋ᡵᡝ᠈ᠴᠠᠨᠵᡠᡵᠠᡶ᠋ᡳᠠᠨᠠᡥᡡᠨᠵᠠᠮᡝᠸᡝᠰᡳᡵᡝ᠈ᠸᠠᠰᡳᡶ᠋ᡳᠣᠮᡳᡵᡝᠩᡤᡝ᠈ᡨᡝ᠋ᡵᡝᡳᡨᡝ᠋ᠮᡧᡝᠨᡳᠨᡠᠠᠮᠪᠠᠰᠠᠰᠠᡳ᠌ᠰᠠᡴᠠᡳ᠉ 7. fudzi hendume, ambasa saisa de temšen akū, hono gabtara de dere, canjurafi anahūnjame wesire, wasifi omirengge, terei temšen inu ambasa saisa kai. 7. 子曰 君子無所争 必也射乎 揖讓而升 下而飲 其爭也君子 .............................................................................................................................................................................................................................................ᡯᡳ᠌ᡥᡳᠶᠠᡶ᠋ᠣᠨᠵᡳᠮᡝ᠈ᡳᠨᠵᡝᡵᡝᡶᠠᡴ᠋ᠰᡳᡳᠵᠠᡵᡧᠠᠮᠪᡳ᠈ᠶᠠᠰᠠᡳᠰᠠᡳ᠌ᡴᠠᠨᡳᡵᡤᠠᡧᠠᠮᠪᡳ᠈ᡤᡠᠯᡠᠪᡝᠪᠣᠴᠣᠩᡤᠣᠣᠪᡠᠮᠪᡳᠰᡝᡥᡝᠩᡤᡝ᠈ᠠᡳ᠌ᠪᡝ᠉ 8. dzi hiya fonjime, injere faksi ijaršambi, yasai saikan irgašambi, gulu be boconggo obumbi sehengge, aibe. 8. 子夏問曰 巧笑倩兮 美目盼兮 素以為絢兮 何謂也 ᡶ᠋ᡠᡯᡳ᠌ᡥᡝᠨ᠋ᡩᡠ᠋ᠮᡝ᠈ᠨᡳᡵᡠᡵᡝᠪᠠᡳ᠌ᡨ᠋ᠠ᠈ᡤᡠᠯᡠ᠊ᡳᠠᠮᠠᠯᠠ᠉ᡥᡝᠨ᠋ᡩᡠ᠋ᠮᡝ᠈ᡩᠣᡵᠣᠯᠣᠨᠠᠮᠠᠯᠠᠣ᠉ fudzi hendume, nirure baita, gulu -i amala. hendume, dorolon amalao. 子曰 繪事後素 曰 禮後乎 ᡶ᠋ᡠᡯᡳ᠌ᡥᡝᠨ᠋ᡩᡠ᠋ᠮᡝ᠈ᠮᡳᠮᠪᡝᡥᡠᠸᡝᡴᡳᠶᡝᠮᠪᡠᡵᡝᠩᡤᡝ᠈ᡧᠠᠩᡴᠠᡳ᠉ᡨᡝ᠋ᠨᡳᡝᠮᡤᡳᡳᡵᡤᡝᠪᡠᠨᠪᡝᡤᡳᠰᡠᡵᡝᠴᡳᠣᠮᠪᡳᡩᡝ᠋ᡵᡝ᠉ fudzi hendume, mimbe huwekiyemburengge, šang kai. teni emgi irgebun be gisureci ombidere. 子曰 起予者商也 始可與言詩已矣 .............................................................................................................................................................................................................................................ᡶ᠋ᡠᡯᡳ᠌ᡥᡝᠨ᠋ᡩᡠ᠋ᠮᡝ᠈ᡥᡳᠶᠠᡤᡠᡵᡠᠨ ᠊ᡳᡩᠣᡵᠣᠯᠣᠨᠪᡝ᠈ᠪᡳᡤᡳᠰᡠᡵᡝᠴᡳᠣᠮᠪᡳ᠉ᡴᡳᡤᡠᡵᡠᠨ᠈ᡨᡝ᠋ᠮᡤᡝᡨᡠ᠋ᠣᠮᡝᠮᡠᡨᡝ᠋ᡵᠠᡴᡡᠣᡥᠣ᠉ 9. fudzi hendume, hiya gurun -i dorolon be, bi gisureci ombi. ki gurun, temgetu ome muterakū oho. 9. 子曰 夏禮吾能言之 杞不足徵也 ᠶᡝᠨᡤᡠᡵᡠᠨ ᠊ᡳᡩᠣᡵᠣᠯᠣᠨᠪᡝᠪᡳᡤᡳᠰᡠᡵᡝᠴᡳᠣᠮᠪᡳ᠉ᠰᡠᠩᡤᡠᡵᡠᠨ᠈ᡨᡝ᠋ᠮᡤᡝᡨᡠ᠋ᠣᠮᡝᠮᡠᡨᡝ᠋ᡵᠠᡴᡡᠣᡥᠣ᠉ yen gurun -i dorolon be bi gisureci ombi. sung gurun, temgetu ome muterakū oho. 殷禮吾能言之 宋不足徵也 ᠪᡳᡨ᠌ᡥᡝ᠈ᡶᡝᡵᡴᡳᠩᡤᡝᠠᡴᡡ ᠊ᡳᡨᡠ᠋ᡵᡤᡠᠨᡴᠠᡳ᠉ᠪᡳᠴᡳ᠈ᠪᡳᡨᡝ᠋ᠮᡤᡝᡨᡠ᠋ᠣᠪᡠᠴᡳᠣᠮᠪᡳᡥᡝ᠉ bithe, ferkingge akū -i turgun kai. bici, bi temgetu obuci ombihe. 文獻不足故也 足 則吾能徵之矣 .............................................................................................................................................................................................................................................ᡶ᠋ᡠᡯᡳ᠌ᡥᡝᠨ᠋ᡩᡠ᠋ᠮᡝ᠈ᠠᠮᠪᠠᡵᠠᠮᡝᠸᡝᠴᡝᡵᡝᡩ᠋ᡝ᠋᠈ᠰᡠᡳ᠌ᡨ᠋ᠠᡥᠠᠴᡳᠠᠮᠠᠰᡳᠩᡤᡝᠪᡝ᠈ᠪᡳ᠈ᡨᡠ᠋ᠸᠠᡴᡳᠰᡝᠴᡳᠴᡳᡥᠠᡴᡡ᠉ 10. fudzi hendume, ambarame wecere de, suitaha ci amasingge be, bi, tuwaki seci cihakū. 10. 子曰 禘自既灌而往者 吾不欲觀之矣 .............................................................................................................................................................................................................................................ᡤᡡᠸᠠ᠈ᠠᠮᠪᠠᡵᠠᠮᡝᠸᡝᠴᡝᡵᡝᡨᡠ᠋ᡵᡤᡠᠨᠪᡝᡶ᠋ᠣᠨᠵᡳᡵᡝᠵᠠᡴᠠᡩᡝ᠋᠈ᡶ᠋ᡠᡯᡳ᠌ᡥᡝᠨ᠋ᡩᡠ᠋ᠮᡝ᠈ᠰᠠᡵᡴᡡ᠉ᡨᡝ᠋ᡵᡝᡨᡠ᠋ᡵᡤᡠᠨᠪᡝᠰᠠᡵᠠᠩᡤᡝ᠈ᠠᠪᡴᠠᡳᡶᡝᠵᡝᡵᡤᡳᠪᡝ᠈ᡝᡵᡝᠪᡝᡨᡠ᠋ᠸᠠᡵᠠᠠᡩ᠋ᠠᠯᡳᡩ᠋ᡝ᠋ᡵᡝᠰᡝᠮᡝ᠈ᡨᡝ᠋ᡵᡝᡶᠠᠯᠠᠩᡤᡡᠪᡝᠵᠣᡵᡳᡥᠠᠪᡳ᠉ 11. gūwa, ambarame wecere turgun be fonjire jakade, fudzi hendume, sarkū. tere turgun be sarangge, abkai fejergi be, erebe tuwara adali dere seme, tere falanggū be jorihabi. 11. 或問禘之說 子曰 不知也 知其說者之於天下也 其如視諸斯乎 指其掌 ..............................................................................................................................................................ᠸᡝᠴᡝᠴᡳ᠈ᠪᡳᠰᡳᡵᡝᠠᡩ᠋ᠠᠯᡳ᠈ᡝᠨ᠋ᡩᡠ᠋ᡵᡳᠪᡝᠸᡝᠴᡝᠴᡳ᠈ᡝᠨ᠋ᡩᡠ᠋ᡵᡳᠪᡳᠰᡳᡵᡝᠠᡩ᠋ᠠᠯᡳ᠈ᡶ᠋ᡠᡯᡳ᠌ᡥᡝᠨ᠋ᡩᡠ᠋ᠮᡝ᠈ᠮᡳᠨᡳᠪᡝᠶᡝᠸᡝᠴᡝᡵᠠᡴᡡᠣᠴᡳ᠈ᠸᡝᠴᡝᡥᡝᡴᡡᠠᡩ᠋ᠠᠯᡳ᠉ 12. wececi, bisire adali. enduri be wececi, enduri bisire adali, fudzi hendume, mini beye wecerakū oci, wecehekū adali. 12. 祭如在 祭神如神在 子曰 吾不與祭如不祭 ..............................................................................................................................................................ᠸᠠᠩᠰᡠᠨᡤᡳᠶᠠᡶ᠋ᠣᠨᠵᡳᠮᡝ᠉ᠰᡠᡴ᠋ᠵᡳᠩᡤᡝᠪᠠᡩᡝ᠋ᡥᠠᠯᡩ᠋ᠠᠪᠠᡧᠠᡵᠠᠠᠩᡤᠠᠯᠠ᠈ᠵᡠᠨᡩ᠋ᡝ᠋ᡥᠠᠯᡩ᠋ᠠᠪᠠᡧᠠᠰᡝᡥᡝᠩᡤᡝ᠈ᠠᡩ᠋ᠠᡵᠠᠮᡝ᠉ 13. wang sun giya fonjime, sukjingge bade haldabašara anggala, jun de haldabaša sehengge, adarame. 13. 王孫賈問曰 與其媚於奧 寧媚於竈 何謂也 ᡶ᠋ᡠᡯᡳ᠌ᡥᡝᠨ᠋ᡩᡠ᠋ᠮᡝ᠈ᡨᡠ᠋ᡨ᠌ᡨᡠ᠋ᠸᠠᡴᠠ᠈ᠠᠪᡴᠠᡩ᠋ᡝ᠋ᠸᡝᡳ᠌ᠯᡝᠪᠠᡥᠠᡩ᠋ᡝ᠋᠈ᠵᠠᠯᠪᠠᡵᡳᡵᡝᠪᠠᠠᡴᡡᡴᠠᡳ᠉ fudzi hendume, tuttu waka, abka de weile baha de, jalbarire ba akū kai.子曰 不然 獲罪於天 無所禱也 .............................................................................................................................................................................................................................................ᡶ᠋ᡠᡯᡳ᠌ᡥᡝᠨ᠋ᡩᡠ᠋ᠮᡝ᠈ ᠵᡝᠣᡤᡠᡵᡠᠨ᠈ᠵᡠᠸᡝᠵᠠᠯᠠᠨᠪᡝᠪᡠᠯᡝᡴᡠᡧᡝᡶ᠋ᡳ᠈ᡝᠯᡩᡝ᠋ᡦᡳᡝᠯᡩᡝ᠋ᡦᡳᡧᡠᠣᡥᠣᠪᡳ᠉ᠪᡳ᠈ᠵᡝᠣᡤᡠᡵᡠᠨᠪᡝᡩᠠᡥᠠᠮᠪᡳ᠉ 14. fudzi hendume, jeo gurun, juwe jalan be bulekušefi, eldepi eldepi šu ohobi. bi, jeo gurun be dahambi. 14. 子曰 周監於二代 郁郁乎文哉 吾從周 .............................................................................................................................................................................................................................................ᡶ᠋ᡠᡯᡳ᠌᠈ᡨ᠋ᠠᡳ᠌ᠮᡳᠶᠣᠣᡩ᠋ᡝ᠋ᡩᠣᠰᡳᡶ᠋ᡳ᠈ᠪᠠᡳ᠌ᡨ᠋ᠠᠠᠨᠠᠮᡝᡶ᠋ᠣᠨᠵᡳᡵᡝᠵᠠᡴᠠᡩᡝ᠋᠈ᡤᡡᠸᠠᡥᡝᠨ᠋ᡩᡠ᠋ᠮᡝ᠈ᠸᡝ᠈ᡯᡝᠣ ᠊ᡳᠪᠠ ᠊ᡳᠨᡳᠶᠠᠯᠮᠠᡳᠵᡠᡳᠪᡝᡩᠣᡵᠣᠯᠣᠨᠪᡝᠰᠠᠮᠪᡳᠰᡝᡥᡝᠨᡳ᠉ᡨ᠋ᠠᡳ᠌ᠮᡳᠶᠣᠣᡩ᠋ᡝ᠋ᡩᠣᠰᡳᡶ᠋ᡳ᠈ᠪᠠᡳ᠌ᡨ᠋ᠠᠠᠨᠠᠮᡝᡶ᠋ᠣᠨᠵᡳᡥᠠ᠉ᡶ᠋ᡠᡯᡳ᠌ᡩᠣᠨᠵᡳᡶ᠋ᡳᡥᡝᠨ᠋ᡩᡠ᠋ᠮᡝ᠈ᡝᡵᡝᡩᠣᡵᠣᠯᠣᠨᡴᠠᡳ᠉ 15. fudzi, taimiyoo de dosifi, baita aname fonjire jakade, gūwa hendume, we, dzeo -i ba -i niyalmai jui be dorolon be sambi sehe ni. taimiyoo de dosifi, baita aname fonjiha. fudzi donjifi hendume, ere dorolon kai. 15. 子入太廟 每事問 或曰 孰謂鄹人之子知禮乎 入太廟 每事問 子聞之曰 是禮也 ..............................................................................................................................................................ᡶ᠋ᡠᡯᡳ᠌ᡥᡝᠨ᠋ᡩᡠ᠋ᠮᡝ᠈ᡤᠠᠪᡨ᠋ᠠᡵᠠᡩ᠋ᡝ᠋᠈ᠰᡠᡴᡡᡶ᠋ᠣᠨ᠋ᡩ᠋ᠣᠯᠣᡵᠣᠪᡝᠪᠣᡩ᠋ᠣᡥᠠᡴᡡᡤᡝ᠈ᡥᡡᠰᡠᠨᡝᠮᡠᠠᡩ᠋ᠠᠯᡳᠠᡴᡡ ᠊ᡳᠵᠠᠯᡳᠨ᠈ᠵᡠᠯᡤᡝᡳᡩᠣᡵᠣᡴᠠᡳ᠉ 16. fudzi hendume, gabtara de, sukū fondoloro be bodohakūngge, hūsun emu adali akū -i jalin, julgei doro kai. 16. 子曰 射不主皮 為力不同科 古之道也 .............................................................................................................................................................................................................................................ᡯᡳ᠌ᡤᡠᠩ᠈ᡧᠣᠩᡤᡝᡳᠨᡝᠩᡤᡳᡩ᠋ᡝ᠋ᠠᠯᠠᠮᡝᠸᡝᠴᡝᡵᡝᠸᡝᡳ᠌ᡥᡠᠨᡥᠣᠨᡳᠨᠪᡝᠨᠠᡴᠠᠪᡠᡴᡳᠰᡝᡵᡝᡩᡝ᠋᠈ᡶ᠋ᡠᡯᡳ᠌ᡥᡝᠨ᠋ᡩᡠ᠋ᠮᡝ᠈ᠰᡟᠰᡳ᠈ᡨᡝ᠋ᡵᡝᡥᠣᠨᡳᠨᠪᡝᡥᠠᡳ᠌ᡵᠠᠮᠪᡳᡩᡝ᠋ᡵᡝ᠈ᠪᡳ᠈ᡨᡝ᠋ᡵᡝᡩᠣᡵᠣᠯᠣᠨᠪᡝᡥᠠᡳ᠌ᡵᠠᠮᠪᡳ᠉ 17. dzi gung, šongge inenggi de alame wecere weihun honin be nakabuki serede, fudzi hendume, sy si, tere honin be hairambidere, bi, tere dorolon be hairambi. 17. 子貢欲去告朔之餼羊 子曰 賜也爾愛其羊 我愛其禮 .............................................................................................................................................................................................................................................ᡶ᠋ᡠᡯᡳ᠌ᡥᡝᠨ᠋ᡩᡠ᠋ᠮᡝ᠈ᡝᠵᡝᠨᠪᡝᡠᡳ᠌ᠯᡝᠮᡝ᠈ᡩᠣᡵᠣᠯᠣᠨᠠᡴᡡᠮᠪᡠᡥᠠᠪᡝ᠈ᠨᡳᠶᠠᠯᠮᠠᠨᡝᠮᡝᠮᡝᡥᠠᠯᡩ᠋ᠠᠪᠠᠣᠪᡠᡥᠠᠨᡳ᠉ 18. fudzi hendume, ejen be uileme, dorolon akūmbuha be, niyalma nememe haldaba obuha ni. 18. 子曰 事君盡禮 人以為諂也 .............................................................................................................................................................................................................................................ᡩᡳᠩᡤᡠᠩᡶ᠋ᠣᠨᠵᡳᠮᡝ᠈ᡝᠵᡝᠨ᠈ᠠᠮᠪᠠᠨᠪᡝᡨ᠋ᠠᡴᡡᡵᠠᡵᠠ᠈ᠠᠮᠪᠠᠨ᠈ᡝᠵᡝᠨᡩ᠋ᡝ᠋ᡠᡳ᠌ᠯᡝᡵᡝᠩᡤᡝ᠈ᠠᡩ᠋ᠠᡵᠠᠮᡝ᠉19. ding gung fonjime, ejen, amban be takūrara, amban, ejen de uilerengge, adarame. 19. 定公問君使臣 臣事君如之何 ᡴᡠᠩᡯᡳ᠌ᠵᠠᠪᡠᠮᡝ᠈ᡝᠵᡝᠨ᠈ᠠᠮᠪᠠᠨᠪᡝᡩᠣᡵᠣᠯᠣᠨ ᠊ᡳᡨ᠋ᠠᡴᡡᡵᠠᠮᠪᡳ᠈ᠠᠮᠪᠠᠨ᠈ᡝᠵᡝᠨᠪᡝᡨ᠋ᠣᠨ᠋ᡩ᠋ᠣᡳᡠᡳ᠌ᠯᡝᠮᠪᡳ᠉ kungdzi jabume, ejen, amban be dorolon -i takūrambi, amban, ejen be tondoi uilembi.孔子對曰 君使臣以禮 臣事君以忠 .............................................................................................................................................................................................................................................ᡶ᠋ᡠᡯᡳ᠌ᡥᡝᠨ᠋ᡩᡠ᠋ᠮᡝ᠈ᡤᡠᠸᡝᠨ᠋ᡩᡠ᠋ᡵᡝᠵᡳᡵᡤᡳᠣᡶ᠋ᡳᠶᡝᠯᡝᠨ᠈ᠰᡝᠪᠵᡝᠯᡝᠴᡳᠪᡝᡩ᠋ᡠ᠋ᡶᡝᡩᡝ᠋ᡥᡝᡴᡡ᠉ᡤᠠᠰᠠᠴᡳᠪᡝᡴᠣᡴᡳᡵᠠᠪᡠᡥᠠᡴᡡ᠉ 20. fudzi hendume, guwendure jirgio fiyelen, sebjelecibe dufedehekū. gasacibe kokirabuhakū. 20. 子曰 關睢樂而不淫 哀而不傷 .............................................................................................................................................................................................................................................ᠠᡳᡤᡠᠩ᠈ᡯᠠᡳᠣᡩ᠋ᡝ᠋ᠪᠣᡳ᠌ᡥᠣᠵᡠᠪᡝᡶ᠋ᠣᠨᠵᡳᡵᡝᠵᠠᡴᠠᡩᡝ᠋᠈ᡯᠠᡳᠣᠵᠠᠪᡠᠮᡝ᠈ᡥᡳᠶᠠᡤᡠᡵᡠᠨ ᠊ᡳᡝᠵᡝᠨ᠈ᠵᠠᡴ᠋ᡩ᠋ᠠᠨᠮᠣᠣᠪᡝᠪᠠᡳ᠌ᡨ᠋ᠠᠯᠠᡥᠠᠪᡳ᠉ᠶᡝᠨᡤᡠᡵᡠᠨ ᠊ᡳᠨᡳᠶᠠᠯᠮᠠ᠈ᠮᠠᡳ᠌ᠯᠠᠰᡠᠨᠮᠣᠣᠪᡝᠪᠠᡳ᠌ᡨ᠋ᠠᠯᠠᡥᠠᠪᡳ᠉ᠵᡝᠣᡤᡠᡵᡠᠨ ᠊ᡳᠨᡳᠶᠠᠯᠮᠠ᠈ᡠᠰᡳᡥᠠᠮᠣᠣᠪᡝᠪᠠᡳ᠌ᡨ᠋ᠠᠯᠠᡥᠠᠪᡳ᠉ᠠᡳ᠌ᠨᠴᡳᡳᡵᡤᡝᠨᠪᡝᡤᡝᠯᡝᠮᡝᠣᠯᡥᠣᡴᡳᠨᡳᠰᡝᡥᡝᠩᡤᡝ᠉ 21. ai gung, dzai o de boihoju be fonjire jakade, dzai o jabume, hiya gurun -i ejen, jakdan moo be baitalahabi. yen gurun -i niyalma, mailasun moo be baitalahabi. jeo gurun -i niyalma, usiha moo be baitalahabi. ainci irgen be geleme olhokini sehengge. 21. 哀公問社於宰我 宰我對曰 夏后氏以松 殷人以柏 周人以栗 曰使民戰栗 ᡶ᠋ᡠᡯᡳ᠌ᡩᠣᠨᠵᡳᡶ᠋ᡳᡥᡝᠨ᠋ᡩᡠ᠋ᠮᡝ᠈ᡧᠠᠩᡤᠠᡥᠠᠪᠠᡳ᠌ᡨ᠋ᠠᠪᡝᡤᡳᠰᡠᡵᡝᡵᠠᡴᡡ᠉ᡨ᠋ᠣᡴ᠋ᡨ᠋ᠣᡥᠣᠪᠠᡳ᠌ᡨ᠋ᠠᠪᡝᡨ᠋ᠠᡶ᠋ᡠᠯᠠᡵᠠᡴᡡ᠉ᡩ᠋ᡠ᠋ᠯᡝᡴᡝᠩᡤᡝᠪᡝᠵᠠᠪᠴᠠᡵᠠᡴᡡ᠉ fudzi donjifi hendume, šanggaha baita be gisurerakū. toktoho baita be tafularakū. dulekengge be jabcarakū. 子聞之曰 成事不說 遂事不諫 既往不咎 .............................................................................................................................................................................................................................................ᡶ᠋ᡠᡯᡳ᠌ᡥᡝᠨ᠋ᡩᡠ᠋ᠮᡝ᠈ᡤᡠᠸᠠᠨᠵᡠᠩ ᠨᡳᡨᡝ᠋ᡨᡠ᠋ᠨᠠᠵᡳᡤᠠᠨᡴᠠᡳ᠉ᡤᡡᠸᠠᡥᡝᠨ᠋ᡩᡠ᠋ᠮᡝ᠈ᡤᡠᠸᠠᠨᠵᡠᠩᡥᡳᠪᠴᠠᠩᡤᠠᠣ᠉ 22. fudzi hendume, guwan jung ni tetun ajigan kai. gūwa hendume, guwan jung hibcanggao. 22. 子曰 管仲之器小哉 或曰 管仲儉乎 ᡥᡝᠨ᠋ᡩᡠ᠋ᠮᡝ᠈ᡤᡠᠸᠠᠨᡥᠠᠯᠠᠩᡤᠠᡩ᠋ᡝ᠋ᡳᠯᠠᠨᡴᠠᡵᠠᠨᠪᡳᡥᡝᠪᡳ᠉ᡥᠠᡶᠠᠰᠠᡩ᠋ᡝ᠋ᠪᠠᡳ᠌ᡨ᠋ᠠᡴᠠᠮᠴᡳᠪᡠᡥᠠᡴᡡᠪᡳ᠉ᠠᡩ᠋ᠠᡵᠠᠮᡝᡥᡳᠪᠴᠠᠨᠰᡝᠴᡳᠣᠮᠪᡳᠨᡳ᠉ᡨᡠ᠋ᡨ᠌ᡨᡠ᠋ᠣᠴᡳ᠈ᡤᡠᠸᠠᠨᠵᡠᠩᡩᠣᡵᠣᠯᠣᠨᠪᡝᠰᠠᠮᠪᡳᠣ᠉ hendume, guwan halangga de ilan karan bihebi. hafasa de baita kamcibuhakūbi. adarame hibcan seci ombini. tuttu oci, guwan jung dorolon be sambio. 曰 管氏有三歸 官事不攝 焉得儉 然則管仲知禮乎 ᡥᡝᠨ᠋ᡩᡠᠮᡝ᠈ᡤᡠᡵᡠᠨ ᠊ᡳᡝᠵᡝᠨ᠈ᡩ᠋ᡠ᠋ᡴᠠᡳᡩᠠᠯᡳᡴᡡᡥᡠᠸᡝᠵᡝᡥᡝᠪᡳ᠉ᡤᡠᠸᠠᠨᡥᠠᠯᠠᠩᡤᠠ᠈ᡳᠨᡠᡩ᠋ᡠ᠋ᡴᠠᡳᡩᠠᠯᡳᡴᡡᡥᡠᠸᡝᠵᡝᡥᡝᠪᡳ᠉ hendume, gurun -i ejen, dukai dalikū huwejehebi. guwan halangga, inu dukai dalikū huwejehebi. 曰 邦君樹塞門 管氏亦樹塞門 ᡤᡠᡵᡠᠨ ᠊ᡳᡝᠵᡝᠨ᠈ᠵᡠᠸᡝᡝᠵᡝᠨᠠᠴᠠᡥᠠᡩ᠋ᡝ᠋ᡨᡠ᠋ᠰᡝᡵᡤᡝᠨᠪᡳᡥᡝᠪᡳ᠉ᡤᡠᠸᠠᠨᡥᠠᠯᠠᠩᡤᠠᡩ᠋ᡝ᠋᠈ᡳᠨᡠᡨᡠ᠋ᠰᡝᡵᡤᡝᠨᠪᡳᡥᡝᠪᡳ᠉ᡤᡠᠸᠠᠨᡥᠠᠯᠠᠩᡤᠠᡩᠣᡵᠣᠯᠣᠨᠪᡝᠰᠠᠮᠪᡳᠰᡝᠴᡳ᠈ᠸᡝᡩᠣᡵᠣᠯᠣᠨᠪᡝᠰᠠᡵᡴᡡᠨᡳ᠉ gurun -i ejen, juwe ejen acaha de tusergen bihebi. guwan halangga de, inu tusergen bihebi. guwan halangga dorolon be sambi seci, we dorolon be sarkū ni. 邦君為兩君之好有反坫 管氏亦有反坫 管氏而知禮 孰不知禮 .............................................................................................................................................................................................................................................ᡶ᠋ᡠᡯᡳ᠌᠈ᠯᡠᡤᡠᡵᡠᠨ ᠊ᡳᡴᡠᠮᡠᠨᠪᡝᠠᠯᡳᡥᠠᡥᠠᡶᠠᠨᡩ᠋ᡝ᠋᠈ᡴᡠᠮᡠᠨᠪᡝᠠᠯᠠᠮᡝᡥᡝᠨ᠋ᡩᡠ᠋ᠮᡝ᠈ᡴᡠᠮᡠᠨᠪᡝᠰᠠᠴᡳᠣᠮᠪᡳᡩᡝ᠋ᡵᡝ᠉ 23. fudzi, lu gurun -i kumun be aliha hafan de, kumun be alame hendume, kumun be saci ombidere. 23. 子語魯大師樂曰 樂其可知也 ᡨᡠ᠋ᡴ᠋ᡨ᠋ᠠᠨᡩ᠋ᡝ᠋ᡵᡳᠪᡠᡵᡝᡩ᠋ᡝ᠋᠈ᠠᠴᠠᡥᠠᡤᡝᠰᡝ᠉ᠶᡝᠨ᠋ᡩᡝ᠋ᠮᡝ᠈ᡥᡡᠸᠠᠯᡳᠶᠠᡴᠠᡤᡝᠰᡝ᠉ᡨ᠋ᠣᠮᠣᡵᡥᠣᠨ ᠊ᡳᡤᡝᠰᡝ᠉ᠰᡳᡵᠠᠨ᠋ᡩᡠ᠋ᡥᠠᡤᡝᠰᡝ᠉ᡨᡝ᠋ᡵᡝᠴᡳᡧᠠᠩᡤᠠᠮᠪᡳ᠉ tuktan deribure de, acaha gese. yendeme, hūwaliyaka gese. tomorhon -i gese. siranduha gese. tereci šanggambi. 始作翕如也 從之純如也 皦如也 繹如也 以成 .............................................................................................................................................................................................................................................ᡳ ᠊ᡳᠪᠠ ᠊ᡳᠵᠠᠰᡝᡳᡥᠠᡶᠠᠨᠠᠴᠠᡴᡳᠰᡝᠮᡝ᠈ᠠᠮᠪᠠᠰᠠᠰᠠᡳ᠌ᠰᠠᡳᡠᠪᠠᡩᡝ᠋ᡳᠰᡳᠨᠵᡳᡥᠠᠪᡝ᠈ᠮᡝᠨᡳᠪᠠᡥᠠᡶ᠋ᡳᠠᠴᠠᡥᠠᡴᡡᡤᡝᠠᡴᡡᠰᡝᡥᡝᡩᡝ᠋᠈ 24. i -i ba -i jasei hafan acaki seme, ambasa saisai ubade isinjiha be, meni bahafi acahakūngge akū sehede, 24. 儀封人請見曰 君子之至於斯也 吾未嘗不得見也 ᡩᠠᡥᠠᠯᠠᡵᠠᡠᡵᠰᡝᠠᠴᠠᠪᡠᡥᠠᠮᠠᠩᡤᡳ᠈ᡨᡠ᠋ᠴᡳᡶ᠋ᡳᡥᡝᠨ᠋ᡩᡠ᠋ᠮᡝ᠈ᠵᡠᠸᡝᡳᠯᠠᠨᠠᡤᡠᠰᠠ᠈ᡥᠠᠩᡤᠠᠪᡠᡥᠠᡩ᠋ᡝ᠋ᡝᡳ᠌ᡶ᠋ᡠᠵᠣᠪᠣᠮᠪᡳ᠈ᠠᠪᡴᠠᡳᡶᡝᠵᡝᡵᡤᡳᡩ᠋ᡝ᠋ᡩᠣᡵᠣᠠᡴᡡᡤᠣᡳ᠌ᡩ᠋ᠠᡥᠠ᠉ᠠᠪᡴᠠ᠈ᠠᡳ᠌ᠨᠴᡳᡶ᠋ᡠᡯᡳ᠌ᠪᡝᠴᡳᠩᡤᡳᠯᠠᡴᡡᠣᠪᡠᡥᠠᡩ᠋ᡝ᠋ᡵᡝ᠉ dahalara urse acabuha manggi, tucifi hendume, juwe ilan agusa, hanggabuha de eifu jobombi, abkai fejergi de doro akū goidaha. abka, ainci fudzi be cinggilakū obuha dere. 從者見之 出曰 二三子何患於喪乎 天下之無道也久矣 天將以夫子為木鐸 .............................................................................................................................................................................................................................................ᡶ᠋ᡠᡯᡳ᠌᠈ᠰᡳᡵᠠᠪᡠᠩᡤᠠᡴᡠᠮᡠᠨᠪᡝᠰᠠᡳ᠌ᡴᠠᠨᠪᡝᠠᡴᡡᠮᠪᡠᡥᠠᠪᡳᠮᡝ᠈ᡤᡝᠯᡳᠰᠠᡳ᠌ᠨᠪᡝᠠᡴᡡᠮᠪᡠᡥᠠᠪᡳᠰᡝᡥᡝᠪᡳ᠉ᡥᠣᡵᠣᠩᡤᠣᡴᡠᠮᡠᠨᠪᡝ᠈ᠰᠠᡳ᠌ᡴᠠᠨᠪᡝᠠᡴᡡᠮᠪᡠᡥᠠᡤᠣᠵᡳᠮᡝ᠈ᠰᠠᡳ᠌ᠨᠪᡝᠠᡴᡡᠮᠪᡠᡥᠠᡴᡡᠪᡳᠰᡝᡥᡝᠪᡳ᠉ 25. fudzi, sirabungga kumun be saikan be akūmbuha bime, geli sain be akūmbuhabi sehebi. horonggo kumun be, saikan be akūmbuha gojime, sain be akūmbuhakūbi sehebi. 25. 子謂韶盡美矣 又盡善也 謂武盡美矣 未盡善也 .............................................................................................................................................................................................................................................ᡶ᠋ᡠᡯᡳ᠌ᡥᡝᠨ᠋ᡩᡠ᠋ᠮᡝ᠈ᡩ᠋ᡝ᠋ᠯᡝᠪᡳᡶ᠋ᡳᠣᠨᠴᠣᠠᡴᡡ᠈ᡩᠣᡵᠣᠯᠣᠨᠪᡝᠶᠠᠪᡠᡵᡝᡩ᠋ᡝᡤᡳᠩᡤᡠᠨᠠᡴᡡ᠈ᠰᡳᠨᠠᡤᠠᠨᡩ᠋ᡝ᠋ᡨᡠ᠋ᡧᠠᡶ᠋ᡳᡤᠣᠰᡳᡥᠣᠨᠠᡴᡡᠣᠴᡳ᠈ᠪᡳ᠈ᠠᡳ᠌ᠪᡝᡨᡠ᠋ᠸᠠᠮᠪᡳᠨᡳ᠉ 26. fudzi hendume, dele bifi onco akū, dorolon be yabure de ginggun akū, sinagan de tušafi gosihon akū oci, bi, aibe tuwambini. 26. 子曰 居上不寬 為禮不敬 臨喪不哀 吾何以觀之哉