Skip to main content

  | मौसम…

411 समाचार
Public archive edition · Attributed source reporting with original dates · AI drafts are excluded

411 REFERENCE · Wikibooks

Afaan Oromo/AppD

Reference material by Wikibooks contributors. This retains its source identity and is not 411 news reporting.

Akkuma  armaan  olittii ibsamuudhaaf  yaalamettii  maadaallii  marsaa 2ffaa  bara 2017 Adeemsaalee/Qindeessitoota garee fi hojjattootaa gaggeeffamuun isaani yaadatama. Kanaafuu  ragaan  madaallii  raawwii qindaa’ee    kun  koree madaallii mana hojii biratti akka qindaa’ee qabamuu ta’ee  bu’aan raawwii  faayila  hojjattootaatiin  akka walqabatuu  fi   hojjaattoota qabxii  olaana  1-3 baahan niif   waraqaa raga akkataa qajeelfamaa armaan  gadiitti ibameen hojji irra akka olichiitaan ni beeksiifna. 85px|left|Oromo flag85px|right|Ethiopian flag English-Oromo Glossary Back to Contents A B C D E F G H I J K L M N O P Q R S T U V W X-Z Verbs Expressions <table style="text-align:left;" border="0" cellpadding="2" cellspacing="2"> A EnglishOromo a lothedduu, baayee about, in regard towaa'ee, waayee aboveirra, ol absolutelyguutuumaatti, tasa, gonkumaa accidentbalaa accidentallytasuma, utuu hin yaadamiin, dimmaa accomplicetumsaa, tumsituu, baabsii accomplishmentraawwii account, mathematicsherrega accountantherregaa, herregduu accurate, correctsirrii accusationhimannaa accustomed, familiarbeekamaa achewaraansa actiongochaa, hojimaata activesi'aawaa, si'ooftuu, hisataa, hisattuu activitysochii, hojii actorta'aa actresstaatuu actuallydhugaadhumatti addictionaraada, haraaraa addictivearachiisaa additional, extradabalata, edaasa addressteesso adequate, satisfactoryga'aa, quubsaa adjacentwal bira, cinaa adjectiveaddeessa administrationbulchiinsa administrator, governorbulchaa, geggeessaa, hoogganaa admirerleellisaa, leellistuu adolescentdardara, shamara adorablejaallatamaa, jaallatamtuu adultga'eessa, geessuu advantagefaayidaa, bu'aa adverbdabalgochima adversityrakkina, yeroo gadhee advertisementbeeksisa, dhaadheessa advicegorsa affectionjaalala, kabajaa afforestationmanca'a bosoonaa after……booda afternoonwaaree booda afterwardseger, booddee againammas, lamuum, irra deebii ageumurii, ganna, waggaa agendaajandaa agentabbaanaa aggressionmiira diinummaa, jibba ago, beforedura agonydhiphina, gidiraa, gadadoo, hiraara agreementwaliigaltee, dilaala, walta'iinsa agricultural officewaajjira qonnaa agricultureqonnaa, qotiisa aheadgara fulduraatti aidgargaarsa aim, goalkaayyoo, galii, akeeka airqilleensa air pollutionfaalama qileensa airplanexiyyaara airportdirree xiyyaaraa alarmingrifachiisaa, rifachiistuu alcoholalkoolii allcufa, cufti, hunda, mara, jiblaa allergyadanyoo allowancedurgoo, olmaayaa alone, by oneselfqobaa alphabetarfii, qubee alreadydursee, ammaan dura alsoitti dabalee, akkasumas alterationjijjiirama although, butta'ullee, ta'us, haa ta'u malee altitudeol fageenya alwaysyeroo hunda, hooggayyuu amazing, awesome, surprisingdinqisiisaa amiablegammachiisaa, gammachiistuu amongbaay'ee keessaa, keessaa amountbaay'ina, hammamtaa amusingkofalchiisaa, kofalchiistuu ancestorabuduroo, abuturoo ancientkan bara durii andfi angryaare animalneefkaa, bineelda, horii animal (wild)bineensa anklekuburuu, kibirii ankletalbo, bitoo annoyance, angeraarii, dallansuu annualkan waggaa another, otherbiraa, dhibii, abbii answer, change ($)deebii antjaamaa, mixii, gonjaree antelopearroolee anti-farra- anusfutee anxietyyaaddoo, cinqii, badada anxiousdhiphataa, dhiphattuu, cinqamaa, cinqamtuu anykamiyyuu, eenyuyyuu, tokkollee anybody, anyoneeenyuyyuu, nami kamiyyuu anymoresi'achi anythinghalle, cufa, tokkollee anywayhaala kaminiyyuu, karuma ta'en anywhere, everywherebakkayyuu, eessattuu apology, excuse medhiifama appearancebifa applepoomii appointmentbeellama April (9th-May 8)Ebila aptmijaa'aa, tolaa, sirrii areabakka argumentfalmii, falammii arm, forearmirree armpitukoo, bobaa armyraayyaa, ijaaba around, environmentnaannoo arrogantfarangagsaa, oftuulaa, oftuultuu arrowxiyyaa, xiyyee as much as, untilhaga as, like, similar toakka ashdaaraa ashamedqaana'aa ass, donkeyharree attorney, lawyerabukaattoo attractivehawwataa, hawwattuu August (7th-Sept. 5)Hagayya auntadaadaa authorbarreessaa, barreessituu authorityaangoo averagegiddu galeesaa avocadoabukaadoo awfulsodaachiisaa, jibbisiisaa awkwardheefa axeqottoo, dhakaraa B</tr> EnglishOromo baby, infantdaa'ima, finna, saldheessa backdugda backbonedugugguruu, lafee dugdaa backyardoddoo, boroo badgadhee badlyakka hamaa, haala gadheedhaan bagboorsaa, daduu, marraa, subba ballkuphaa, kubba bambooleemmana, leemoo bananamuuzii bankbaankii barberrifeessoo, rifeessituu barelymaqaadhaaf barleygarbuu basicambiiroo, yayyaba basketballkuphaa kaachoo bat (animal)lillixa, simbira halkanii, duduba bathroomkutaa dhiqannaa, manfincaanii batterybaatirii, tiriika beanbaaqelaa beard, mustacheareeda beautifulxuurumbullee, bareedduu, miidhagduu becausesababinsa, sababiin isaa bedsiree bedbugbacoo bedroomkutaa rafiitii, kutaa siree, kutaa ciisichaa beekanniisa beerbiiraa beethuunde diima, dindaa before……dura beforehanddursee, duraan beggarkadhataa, kadhattuu beginningyayyaba, jalqaba, jalqabii behavior, traitamala behindbooda, duuba beliefamantaa, amantii belongings, wealthqabeenyaa belowjalatti, gad beltqabatto, saqqii berrygoraa besidemaddii better, best, mostdaran betweenjidduu beverage, drinkdhugaatii BibleMacaafa Qulqulluu bicyclebiskileeta big, largeguddaa binocularsnaaduraa birdsimbira birthdayguyyaa dhalootaa, gubbee buufata biscuitbiskutii bishops weedsunqoo adii bitterhadhaa blackgurraacha, gurraattii black cuminsunqoo gurracha black pepperqundo barbbaarree blackboardgabatee gurraacha blacksmithtumtuu bladderbuufanyii, afuuffee blankduwwaa, qullaa blanketbanjaa, baanaa, awusaa, birdlibsii blessingeebba,nagaroo blooddhiiga bluedooqee boargol'aa boatjabala bodyqaama, nafa, dhagna bonelafee bookkitaaba bookcasedulaaba kitaabaa bootbottii boringnuffisiisaa, nuffisiistuu bothlachuu, lamaanuu bottledulloo, xarmuushii, qaruuraa bottle openerbaantu xarmuushii bottom (adj)gad, gajjallaa boundarydaangaa, timjii bowlcaabii, shanni golboo boxsaanduqa, baakkoo boyilma boyfriendjaalalle dhiiraa braceletsaldaaqa, anbar, laakkaa brainsurrii bravegoota breaddaabboo break (recess)boqonnaa breakfastciree breathhafuura, afuura breezeqilleensa laafaa bribe (n)gunaa, matta'aa brickxuubii, mansadiimaa bridgeriqicha brokencabaa, cabduu broomharataa, hartuu brothelmana sagaaggaltuu brotherobboleessa browndaammii bruisedirmammuu, godaannisa bucketbaaldii, shenkelloo budgetbajata buggeergoo, tukaanii buildinggamoo, jaarmaa bulb, light bulbbalbii bull, oxsangaa burialawwaala busotobisii bushsaaxoo, huuxii, tusii businessdaldala but, howevergaruu butterdhadhaa butterflybillaacha buttocksfagaara buttonbiinkoo, kolbaa C</tr> EnglishOromo cabbagexiqil goomanni, shaanaa, yumoo, kaaboolii cake, pastrykeekii calendarkaaleendara calf (young cow)jabbii calmCal-jedheessa, qabbanaa'aa camelgaala campaignduula campusadaalloo canxaasaa, kimboo candidateruuga, kaadhimamaa candleshaamaa candykarameela cannedhawwagamaa canoebidiruu capabledandeettii captainabbaa bibraa, aankumaala car accidentbalaa makiina cardamonogiyo carefreebashaadaa, bashaadduu carefuleeggatu carelessabiidhoo, dabashaa carpenteranaaxii carpentryanaaxummaa carpet, rugafaa, afata lafaa, jibbaa carrotkaarooti cashqarshii, maallaqa cassettehajalaa catadurree, bashoo categoryramaddii, gita cattlehorii, loon cautiousof eeggataa caveboongoo, holqa, qaalaa ceilingdemdemoo, tishoo celebrationayyaaneeffannaa, jila center, middlewiirtuu, walakkaa, gidduu, muummee cerealcallaa, midhaan certainlydhugaattiyyuu, sirriitti, shakkii malee certificatewaraqaa ragaa chairbarcuma, teessoo, kursi chalkboronqii, cooki chapterboqonnaa charcoalkasala, cilee charityarjummaa, raamata cheaprakasa cheekboqoo, mallaa, maddii, illacha cheeseaybii, saqana, qimixuu chestlaphee, qoma chickpeashunburaa childdaa'ima childrenijoolee, daa'immaan dhiphina, gidiraa, gadadoo, hiraara/td>tr>>chinmalou>Oromo/div>/div>olee, shangoobata choicefilmaata, filannoo christeningcuuphaa ChristmasAyyaana qillee churchbataskaana cinnamonqarafaa circlegeengoo, agaggee citizenbiyyoomaa, lammii citizenshipbiyyooma, lammummaa city, townmagaalaa, diira civilizationqarooma, qaroomina civilizedqaroomaa, qaroomtuu classroomkuuta barnoota, kuuta daree clayfaara, suphee clean, holyqulqulluu clearifa cleverabiddee, kormee, qumburree, hilluu, goolee, qaroo climate changejijiirama qilleensa clocksa'aatii gidgidaa closedcufaa closing timesa'atii cufiinsaa clotheswayyaa, huccuu, uffata, daara cloudduumessa cloudyduumessaa'aa clovequrunfudii cloversiddisa, hamaaqixa coachleenjisaa, leenjistuu coatkootii coffeebuna coffee cupshiini cold (adj)diilallaa'aa, qorraa collarkullittaa, mormee collectionkuufama, funaannii colorhalluu, dibeeta combfaaqqee, filaa combinedmakamaa, makamtuu comfortqananii, jija comfortablemijaa'aa, mijooftuu, sheeqataa, tolaa commandajaja, abboommii commonyagutoo, gamtaa communicationquunnamtii, marii, waliin dubbachuu communitybahaddaa, caayata, caayii, hawaasa compassiongara-laafina, gara-laafummaa compensationbeenyaa competentdandayeessa competitiondorgommii, morkii complaintiyyata, himannaa complicatedwal xaxaa, rakkisaa, ulfaataa compostkosii, dikee compound (to live in)abaada, lamaanaa concealed, hiddendhokataa, dhokattuu, dhoksamaa concerndhiphina, yaaddoo conclusionraaw'ata, xumura, goolabbii, gudunfaa conferenceyaa'ii confusedjoonja'aa, joonjoftuu, tibii congratulationsbaga ittin isin gahe, baga gammadde connectionquunnamtii conservationeegumsa, kunuunsa consonantdubbifamaa constructionijaarsa conversationhaasaa corianderdimbilaala corn, maizeboqqolloo, bondogee corn, maize (fresh)asheeta, shawwee corruptionmalaammaltummaa, xiinxanii cost, pricegatii cough, coughingqufaa countrybiyya countrysidebaadiyyaa cousindurbii cowsawwa, sa'a crackedboroqqoqamaa crazy, insanemaraataa, maraatuu crimewanjala, yakka criminalyakkamaa, yakkamtuu cripplenaafa crocodilenaacha crueltyhammeenya, hammina culture, traditionaadaa, difuu, duudhaa, jifuu cupkubbaayyaa customermaamila, beedee cutting boardmaktafa D</tr> EnglishOromo darknessdukkana daughterintala dawnbarii day, dateguyyaa deaddu'aa, duutuu deafduudaa deathdu'a December(10th-Jan. 8)Muddee decision, judgementmurtii, murtoo deepxiilla, callabboo definitionhiika deforestationcirama bosoonaa delicious, sweetmi'aawaa dentisthakiimii ilkaanii descriptionibsa, hubachiisa desertgammoojji o'aa, huffee, langaannoo, adaala, balballaa, corree desertificationgammoojjummaa, adaalessii developmentmisooma development workerhojjataa misooma dewfixeensa dialectlooga, cabaqa diamondmoogaa, durrii diarrheagaraa kaasa dictatorabbaa irree dictionarygalmee jechootaa differencegaraagarummaa, adda addummaa differentadda, adda-adda, garaagara difficultrakkisaa, ulfaataa, dadhabsiisaa dilutedsoola'aa dinner, supperirbaata, dhiyaana dirtybalfaa, kosii, xuraawaa disagreementwalbadiinsa, waldiddaa disappointmentmufannaa discussionmarii disease, illnessdhukkuba, dhibee disgraceful, dishonorablesalphoo, yeellaasisaa disgustingjibbisiisaa dishshaanii dishonor, humiliationsalphina disobedientmicicaa, miciccuu distant, far awayfagoo, hiixuu districtaanaa ditchbo'oo docilekurunduufa, kasoo doctorhakiimii, doktarii documentsanadii, harshima dogsaree dollhorgoggee, ashaangulliitii domestic animalsbineensoota mana domestic, localkan biyya keesa door, gatebalbala, hulaa, karra, cufaa, cufantaa dot, pointtuqaa doubt, suspicionshakkii, ciicannoo doubtfulshakkisiisaa, shakkisiistuu downgad, daka, goda down paymentkaffaltii duraa downwardgaditti dozendarzana dream (during sleep)abjuu dresswandaboo, qaamisii droughtcaamsaa, ongee, hongee drunk, intoxicatedmachaa'aa, machooftuu drygogaa, gogduu duckdaakkiyye duskdimimmisa dustawwaara, dhukkee E</tr> EnglishOromo eachtokkoon tokkoon each otherwal, wali eargurra earringgutichaa, lootii earthlafa, dachee earthquakekirkira lafaa eastbaha EasterFaasiikaa easy, simplesalphaa economydinagdee ecosystemsirnakkoo education, lessonbarumsa effecttaafee effortcarraaqa, carraaqqii, yaalii egghanqaaquu, buphaa, killee, okokkaa eightsaddeet eightysadeettama elbowciqilee elderangafa electionfilannoo, filmaata elephantarba embarrassmentqaanii, yeelloo, saalfii emotion, feelingsmiira employermindeessaa, mindeessituu emptyduwwaa, adiyyoo enddhuma enemydiina, nyaaphaa, siddii, gaaddilee, amajaajii energyhumna engineermaandisa engineeringmaandisummaa EnglishIngilizii enough, sufficientga'aa, gahaa enrollmentgalmeessuu entireguutuumaatti entrancebalbala, seensaa envelopepoostaa environmentnaannoo environmental protectionkunuunnsa naannoo EpiphanyAyyaana cuuphaa equalwal qixxee erabara erosiondhiqama biyyee, galoo, lolaa error, faultballeessaa, dogoggora especiallykeessattuu, keessattiyyuu, addatti, keessumattuu eucalyptusbaargamoo eveninggalgala everyoomiyyuu, yoomillee, hooggayyuu everyhunda, mara, cufa everybodynamuu everydayguyyuu, fardii everythingwaan hundumaa evidence, proofragaa, qabannaa, laallee examqormaata, mallaggaa examplefakkeenya except, withoutmalee excrementudaan, bobbaatii, huusoo exercise (classroom)gilgaala exercise bookdabtara, dabtarii exhaustedmuyoo exithulaa bahiisaa expensivemi'aa, qaalii, wuddii expert, intellectualhaqila, hayyuu explanationibsa explosiondhohiinsa exterior, externalalee, aloo eyeija eyeballboolla ijaa eyebrownyaara eyeglasseskalaa, fulee ijaa, maaxaxarii, marayaa F</tr> EnglishOromo facefuula fact, realitydhugaa, haqa factorywarshaa failurekufaatii, kiisaaraa faith, religionamantii fall (season), autumnarfaasaa false banana (tree)warqee, weesee, subboo familymaatii, warra, haskaa faminebeela, xannee, abaari famous, popularbeekamaa, beekamtuu farfagoo, hiixuu farewellnagaatti farmbakka qonnaa farmerqonnann bulaa, qonnann bultuu, qoteebulaa, qoteebultuu farmlandlafa qonna fartdhuufuu, shikee fast (adj)si'aawaa, si'ooftuu fastingsoomana, laamii fat (adj)riidama, furdaa fat (n.)cooma fate, fortune, luckhiree, carraa fatherabbaa fatigued (adj)bututaa, bututuu favor (n)galata fearsodaa February (8th-Mar. 9)Guraandhala femaledubartii, dhaltuu, naayaa, dhalaa fencedallaa, kellaa, dhayii fertilizerxaa'oo festivaljila fevergubaa, layidaa, qandhoo fewxinnoo, xiqqoo, bicuu, maddee, merqa fiancékaadhimaa, gooshoo fielddirree fiftyshantama fightcitii, lola, waraana finallyxumuratti, dhumarratti fingerquba fingernailqeensa fireibidda, abidda fire accidentbalaa abidda firewoodqoraan, hurraa firm, forcefuljabaa, cimaa firstjalqaba fishqurxummii, kalluuna fiveshan flagalaabaa flashlightbaatirii harkaa, tirigii flat (adj)diriiraa, battee flavordhandhama, urgaa fleatafkii floodgaloo, lolaa floorafaala floor, storeyfooqii, darbii flour, powderdaakuu flowerabaaboo, daraaraa, ilillii fly (insect)tisiisa foamoomacha focus, point of viewilaalcha foghurrii, qayyoota fold (e.g., "3 fold")dachaa folderukaankaa folkloreafoola foodnyaata food poisoningsummaa'u nyaata foolishgowwaa, jiitoo, sephaa, daalee, dedhee, roodaa foot, legmiilla football (soccer)kubbaa miillaa footnotemiiljalee footprintfaana, kottee for rent (adj)kireeffamu forbiddendhorkaa, ittisamaa forcehumna, anniisaa, giidoo foreheadadda foreignkan biyya alaa, kan bakkee/alaa forestbosona, raasaa, riibaa, hurrumuu, huruma, caakkaa foreverbarabaraan forgivenessfaanchoo, araara, aagii forkshukkaa form (paper)uunkaa formerlyyeroo darbe fortdaannoo fortyafurtama fourafur fourth (1/4)kurmaana, ruubi, tokko afraffa foxjeedala, sardiida, wangoo fragilecabaala, cabeessa free (no cost)tola free, independentbilisa freedom, libertybilisummaa, walabummaa frequentyerroo hedduu fresh (food)o'aa Fridayjimaata friendhiriyaa, iriyaa, saahiba, fira, michuu frogfattee fromirra, biraa frontfuullee, fuuldura fruitfuduraa, ija mukaa frustrationdhiphina, yaaddoo, abdii kutuu frying panmaxabashaa, kalaankaltu fuelboba'aa fullguutuu, mijuu fungammachuu, qoosaa, tapha funeralsirna awwaalaa funnykofalchiisaa, kofalchiiftuu futurefuulduratti, durana, yeroo dhufu G</tr> EnglishOromo gametapha, morkii garbage, wastebalfaa, kosii, hubba gardenmanduubee garlicqullubbii gas stovebutta gaasi gazellere'ee diidaa genderkornaayaa, saalaa generationdhaloota, labata generatormaddisaa gentledamboobaa, damboobduu gentlysuuta, qalbiidhaan germimii ghostekeraa giant (adj)jaafoo, hammooyii, dhoolbee gift, presentargaa, kennaa, tarfaasaa, gumaata gingerjijimbla giraffesattawwaa girldurba girlfriendjaalalle durbaa glass (cup)birciqqoo glass (material)fullee glovegaantii, shurraaba harkaa gluehaphee gnatbookee goatreetii, re'ee, laallee GodWaaqayyo, Waaqa goldwarqee, sokoo goodgaarii, bayyeessa, misha, dansaa, baroo, gameessa Good FridayAyyaana fanno good tidings, good newsaaga, misiraachoo goodnessgaarummaa goodsqodaa, meeshaa, mi'a governmentmootummaa governorbulchaa, hoogganaa grade (on a test)maarkii, qabxii grade, levelsadarkaa graduallysuuta, dhawaataan graduationeebba grainmidhaan grammarcaasluga, seerluga grandfatherakaakayyuu, akaakaa grandmotherakkoo, akkawoo grapeswayinii, ija eenabaa grassmarga, buuyoo, gaalala, citaa grasshopperquruphisa grasslandlafa margaa grave (n)awwaala gravelkorata, cirracha greedydoqna, sassataa, sassattuu, waakkataa, waakkattuu greenmagariisa green pepperqaaraa greenhousemanfullee greetingnagaa gaafachuu greydaalacha, daara'aa, daaroftuu groovebaqaqaa grouchyjinaa'aa, jinooftuu, nyakkisaa, nyakkistuu groundlafa groupgartuu, garee, tuuta guarantee, assurancewaabdii guardwaardiyyaa, eegduu guess (n)tilmaama guestkeessummaa gum (chewing)maastiikaa gunqawwee H</tr> EnglishOromo habitbartee, barmaata habitatbidoollee hailcabbii hairrifeensa, dabbasaa hairbrushfaaqqee, filaa halfwalakkaa, tokko lamaffaa hallgalma handharka handsomeshaggaa, bareedaa, miidhagaa happinessgammachu, qannoo, jija happygammadaa harassmentcinqursaa, roorroo hard, firmdhagoomaa, jabaa, cimaa harvest (n)makara hat, capkooffiyyaa, qoobii hatredjibba hayhookaa heinni head (body part)mataa headachemataa bowwuu healthfayyaa health centerbufata fayya healthyfayyaaleessa, fayyaaleettii, korkoree heap (n)tuullaa heartonnee heartbeatrukuttaa onnee heartburnsingiggoo heato'a, bulluqa heavenjannata heavyulfaataa heelkoomee, shonoo, hirba heighthojjaa, dheerina hellsii'oli, jaannama help (n)gargaarsa, deggersa, hirpha helpfulgargaaraa henlukkuu, handaaqqoo henceforthamma irraa qabee, gara fulduraatti her (obj.)ishee, isee, ishii, isii her, hers (possesive)ishee, isee, ishii, isii hereasi, addana herogoota, bajalbajaa hiccuphirqinfuu, hirqinsuu hiddendhokataa, dhokattuu, dhoksamaa highol'aanaa highlandbaddaa hilltulluu, gaara, daabbaa hillytabbaawaa, tullubbee himisa hindrancegufuu hingeaguraa hiptafa, luqqeettuu hissaa, isaa history, storyseenaa hivegaagura hockeyxaba qillee hoedoomaa, cakii, qottoo holeuraa, qaawwaa holidayayyaana hollowdhooqa holyqulqulluu home landbiyya dhalootaa homelessmanmaleessa homeworkhojii mana homosexualmiddisa, luuxii honestamanamaa, kan dhugaa dubbatu honestlydhugaatiin, amanamummaadhaan honeydamma honor, respectkabajaa, ulfina, tabaroo hopeabdii horngaafa, gaanfa horribleqaxaxii, rifachiisaa, balaa'amaa horrorsodaa, naasuu horsefarda horse cartgaarii hospitalhospitaala hoto'aa, bulluqaa hotelhoteela hoursa'aatii hourlysa'atii sa'atiidhaan housemana, waxee housewifehaadha manaa howakkam how (rel. pron.)akkamitti humanenamummaa humid, moist, wetjiidhaa humorqoosaa, baacoo hundreddhibba hungerbeela, doromii, duuloo, jeejee, xannee hungrybeela'aa hunteradamsaa, adamsituu husbandabbaa manaa, dhirsa, jaarsa hutgodoo, hoxxee hyenawaraabessa, gulloo, jangula, harrittaa, uttee, hobolaa, alaala hypocritefarangagaa, oftuulaa, oftuultuu, boogganaa, booggantuu, ofjajaa, ofjajjuu hypothesisaadbuura I</tr> EnglishOromo Iani, ana ice, snowcabbii icecreamjalaatii icing, frosting (for cakes)kireemii keekii ID, ID cardeenyummeessaa, waraqaa eenyummaa idea, thoughtyaada idiomjechama, ciigoo idiotnama jufunfula, gowwaa, raatuu, gadareessa ifyoo, osoo, otuu ignorancewallaalummaa, doofummaa ignorantwallaalaa, wallaaltuu, doofaa, dakoo, sigidduu illegalseeraala, seera maleessa imagefakkii imaginationnuura immediatelydaddafiidhaan, battaluma, ariitiidhaan immigrantgodaanaa, godaantuu immunityeegumsa, nageenya impact, collisiontima, giphee importantbaay'ee barbaachisaa impoverisheddeegaa, deegduu impressivedinqisiisaa, maalalchiissa, maalalchiiftuu, hawwataa imprisonedhidhamaa, hidhamtuu imprisonmenthidhaa improvementfooyya'insa, fooyyii impurebooruu, boora'aa in front offuuldura in, insidekeessa incenseqayii, libaana, sorsa, ixaana incense sticknaddii, sandalii incidentallyutuu dubbannuu, akka tasaa incomegalii incompletehanqina qabu, hir'uu, hin guutne inconvenientrakkisaa, kan hin mijoofne incorrect, wrongdogoggora indecent, vulgaraddaggee, guddisbaddee, algala indeeddhugaa, dhugaatuu independentbilisa, walaba individual (n)matayyaa indoorsmana keessaatti inductionsinina infantrylafoo inferiorkan gadii, gad aanaa influence, impactdhiibbaa informationodeeffannoo initial (adj)kan jalqabaa, kan duraa injectionmaarfee injerabuddeena, biddeena injuredmadaa'aa inkhalluu in-lawsoddaa innocenttabuu, qulqullu, kasoo, jargee innovation, inventionargannoo inputsoyiraa, ciicata inspectionqormaata, to'annoo, sakattaa instant (adj)battala, yeroo gabaabaatti insteadiddoo isaa institutiondhaabbata, jaarmayaa, inistiitiiyuutii instructionsajaja, qajeelfama instrumentmeeshaa insultarrabsoo insurancebaraarsa intelligentbeekaa, beektuu, qaroo intensejabaa, ulfaata, miira o'aa intentionyaada, karoora interestfedhii, hawwii interest (monetary)dhala interestinghawwatu internhidhuu internationaldunyaaleessa, guutuu addunyaa internetintarneetii interviewgaafannoo intestine, gutmar'ummaan introductionseensa intuitiondandeettii invasionweerara iron (for clothes)kaawuyyaa iron (material)sibiilaa irrigationjallisii, maksaa, bonee islandbaqqanaa, oddoola, cittuu itchcittoo, hoqxoo J</tr> EnglishOromo jackalwangoo, sardiida, jeedala jacketjaakeettii janitorqulqulleessituu January (9th-Feb. 7)Amajjii jarhuuroo jawa'ama, mangaagaa jealousinaaffaa, inaaftuu, goomataa, goomattuu jealousyinaaffaa, inaaffii, goommii jerrycansaafiiyaa jewelleryfaayaa meetii job (n)jiruu, hojii, dalagaa job titlemaqaa ramaddii hojii jokeqoosaa, baacoo, falqa seekoo journalistgaazexessaa, galaalchaa journery, tripdeemsa, imala judge (n)baahira, daanyaa, doorii jugninniga juicecuunfaa, cimmiiga July (8th-Aug. 6)Adoolessa June (8th-July 7)Waxabajjii junglebosona, caakkaa, huuruma junipermi'eessaa junkshokorkota, hanshaafa, haafa jurysalganee justice, judgmenthaqa K</tr> EnglishOromo kale, spinachqoosxaa kerosenekerosiinii, laambaa, gaasii adii kettlejabanaa keybantuu, hiiktuu, qulfii, furtuu, danqaroo kidneykalee kind, generousarjaa, arjoomaa, arjoomtuu, balchaa kingmootii kiss (n)dhungoo kitchenkuushiina, alwaadaa kitekhurruu kneejilba knifebillaa, ablee, albee, daaduu, sulluuda knowledgebeekumsa knucklebuusaa L EnglishOromo td>td>/td>class="leftcol">ladderxafxafoo, yaabbannoo, riqaa ladlecilfaa lakeharoo lambxabboota, sookkee lamenaafa, laasha'aa, laashoftuu lamplaambaa, ampuulii landdachee, lafa land degradationdaruu lafaa landlordabbaa lafaa landslidejogoo languageafaan, qooqa larynxqokkee last nighteda last weektorban darbe last yearbaredheengaddaa late eveningwaarii laughterkolfa lawseera lazydhibaa'aa, dhibooftuu, daagii, abiidhoo, dankaayii, jaatanoo leafbaala, shafo, obeensa leathergogaa left (direction)bitaa leftover, remainshambaa legitimateseeromaa lemon, limeloomii lengthdheerina lentilmisira leopardqeerransa lesson plankaroora barnoota letter (of the alphabet)qubee, arfii letter (that you send)xalayaa lettuce, saladsalaaxaa librarymankitaabaa, manmacaafaa liceinjiraan lidqadaada lie, fib, falsehoodsoba, kijiba, dhara lifejiruu, jireenya light (artificial), lightningibsaa light (in weight)salphaa light (natural)ifa lightningbalaqqeessa, calanqeettii like thatakkasi like thisakkana limitdaangaa linexurree, toora, sarara lionleenca liphidhii liquiddhangala'aa, yaatoo listtarreeffama, tarreessa literatureogbarruu livertiruu living roomgorduba, haga loan (n)liqii, ergisa, ergifannaa lockqulfii, cuftuu logicalamansiisaa logoasxaa, faajjii long hairdaabee long, talldheera lordgooftaa, rabbi loudsagalee guddaa love (n)jaalala loverjaalallee lowlandsgammoojjii loyalamanamaa, amanamtuu loyaltyamanamummaa luggageshaanxtaa, subbaa uffataa lumberlaaxaa lumpguroo lunaticmaraataa, maraatuu lunchlaaqana lungssomba M</tr> EnglishOromo machetemeencaa, gajaraa machinemaashinii magictolcha, calfala maidwandaqa, xomboree mainmuummee, ijoo mainlycaalaatii majorityIrra-jireessa, harka caalu malariabusaa malaria maledhiiraa male (married)suubboo male (unmarried)qeeroo man, personnama managementbulchiinsa, taliigaa managermoora, geggeessaa, geggeessituu, hoogganaa, hooggantuu, duree mandatory, obligationdirqama manegamma mangomaangoo manybaayee, danuu, hedduu, gorba, mooga mapkaartaa March (10th-Apr. 8)Bitootessa marketgabaa, dikkoo, machaara marriageheeruma, fuudha, gaa'ila marriedfuudhe, heerumte matchtoomaashoo, kibiriitii mattressfiraashii, kefaa, darsaa May (9th-June 7)Caamsaa maybe, likelytarii mayorkantiibaa mena, ana meadowaraddee mean, vicioushamaa, hamtuu, haxaarii meaning, translationhiika, hiikkaa meanwhile, meantimegidduutti, achumann, hangasitii measurementbikkooma meatfoon mechanicmakaanikii medicinedawaa, qoricha, qorsa medium (adj)walakkeessa medium sizedjidduu galeessa meesengerergamaa meetingwalga'ii, kora membermiseensa membershipmiseensummaa memorybirminyii, qaabata mental (adj)sammuu merchantdaladalaa, daldaltuu mercy, forgivenessaagii messageergaa, dhaamsa, beenoo meter (for utilities)lakkooftuu meter (length)meetirii methodtooftaa, mala microphonenoolaa midgettashaa, dinkii midnightwaarii, halkan walakkaa, halkan qixxee migrationgodaansa militaryloltuu milkannan millbaabura midhaanii millionkitila, miiliiyoonii Ministry of Agriculture and Rural DevelopmentMinisteera qonna fi misomaa baadiyyaa minute (n)daqiiqaa miracleraajii mirrorfuullee, daawitii, oflaallee mischiefshira misdeedyakka miserymankaraara, gidiraa, gadadoo, sili'a, dararama, hiraara Missdurbee mistakedogoggora, balleessaa, badii mixed, mixturemakaa modernammayyaa momentyeroo gabaabduu Mondaywiixata, aagoo moneyqarshii, horii, maallaqa monkmoloksee monkeyqalamee monsterbulguu monthji'a monument, statuesiidaa moonaddeessa, ji'a, baatii mopfoksoo, haxooftu, haxoolaa moral, moralssafuu morningganama morning (early)barraaqa, obboroo mosquemasgiida mosquitobookee, biimmee mosquito netmatayoo bookee busaa mostharki caalaan mostlycaalaatti mothfuutuu motherhaadha, harmee, ayyoo, da'ee, coree motionsochii motivationkaka'umsa motorcycledokdoqqee, bududdee mountaintulluu, gaara, tabba mouse, rathantuuta mouth, languageafaan Mr.obbo Mrs., Ms.adde muddhoqqee, laaqii, orofa, dhoobboo muddybootoo, booruu, dhoqqaa'aa muggersaamtuu, hattuu mulegaangee musclemaashaalee mushroomshashara, uukkoo, waakkoo, horroqoo, amboshilla musicmuuziiqaa mustardshunfaa, sanaabii, sanaafica mute (adj)duudaa my, minekoo, kiyya mythhimtee N</tr> EnglishOromo nail, screwmismaara naïvegowwaa, jufunfula, sephaa nakedqullaa namemaqaa, cibra narrow, tightdhiphoo nationalbiyyaaleessa nationalitylammummaa natureuumamaa nausealocaa, lollojjii nearbira, cinaa, dhihoo, kaloo necessarilydirqamaan necessarybarbaachisaa neckmorma, moqoo, lukuma, lumma necklaceamartii, dubul need (n)fedhii needlelimmoo neighborollaa nervousqaanjibbaa'aa, sodaataa nestmandhee, man'ee, godoo netmarayoo, dabboo, saaphana networkmantagoo neutralimbaabsa neverabadan, tasa, gonkumaa, qarayyuu, abilla newhaaraa New YearWagga haaraa newsoduu newspapergaazexaa nextitti aanee, ergasii, itti fufee next weektorban dhufu next yearbara dhufu nighthalkan ninesagal ninetysagaltama nolakki, miti, hi'iyoo nobody, no onehomtuu, eenyullee nonetokkollee nonsenseshokorkota, hanshaafa, qaayyaatuu noonsaafaa northkaaba nosefunyaan notmiti not far awaydhiyoo not knowwal'aala noteyaadachiisa notebookyaadanno nothinghomaa, homtuu nounmaqaa novel (book), fictionasoosama November (10th-Dec. 9)Sadaasa nowamma nowadaysyeroo ammaatti nowhereeessayyuu numbadoodaa numberlakkoobsa nungaaltama nursenarsii nutboloonii O</tr> EnglishOromo oatsomborii, ayisaa, matajaboo obedientabboomamaa, abboomamtuu object, stuffmeeshaa observationqalbifannaa, hubannaa obstacle, obstructiongufachiisa October (11th-Nov. 9)Onkololeessa ofkan offirraa, gara alaatti officebiiroo, waajjira oftenyeroo baayee, irra deddeebiyee oilzayitii, quyyisa oilyzayitaawaa okaytolee old (object)moofaa old (person)jaarsaa, jaartii old, decrepitdulloomaa, dulloomtuu onirra, gubbaa one after anotherwal faana one, atokko one-eyedballaa oneselfofi only, aloneqofa, kophaa, duwwaa ontogara operation (medical)baqaqsanii hodhuu opinionyaada, amantii, ilaalcha opportunityhayya, carraa oppositefaallaa or (in a question)moo or (in a sentence)yookiin orangebirtukaanii orchardoyiruu fuduraa ordinal number suffix (e.g., -th)-affaa ordinarydasiiba orphangasharee, yatima oryxsaalaa otherwisesilaa our, ourskeenya out, outsideala outside the housediida ovenfurnoo, sumsuma overgubbaa, irra ownershipabbummaa P</tr> EnglishOromo packageawwagii pact, promisewaadaa, ahadii, waliigaltee pagefuula Pagume (Sept. 6-10)Qaammee paidkaffalame paindhibee, dhukkuba paintbarashaa, halluu pairmirree pajamasbiijaamaa palm (of hand)harruu, ganaa palm treemeexxii pancakemaxinoo panicbaaraga, shororkaa, sodaa pants, trouserssurree, fiddoo, kofoo papayapaappaayee paperwaraqaa, waraqata paragraphkeeyyata parasiteakankarreettii parkpaarkii, caayaa party, invitationafeerraa passenger, travelerimalaa, imaltuu, karadeemaa, karadeemtuu passwordbarreertuu pastapaasta pastoralisthorsiisee bulaa pasturedheedichaa pasture, grazing landdheedicha pathdaandii, mocii, karaa patience, toleranceobsa <tr>patient (adj)<td>obsaa, obsituu<//td>td>tr>tr>div class="leftcol">orphantd/tr> tr>/td>></tr> patient (n)dhukkubsataa, dhukkubsattuu patternakkina paymentkaffaltii peaatara, daangulee, haatoo peacenagaa, dada Peace Corpsjaallee nagaati peach, apricotkookii peanutocholooni peel (n)qola penbiirii, qalama penalty, punishmentadaba, adabbii pencilirsaasii peopleuummata, saba, jamaa, liiban percentdhibbeentaa perfectlysirritti permanentdhaabbataa, siranaa permission, licensehayyama, eeyyama personaldhuunfaa pesticide, insecticidefarra ilbiisootaa pests, insectsilbiisootaa pharmacymana dawaa, mana qorichaa, faarmaasii, philosophyfalaasama phonebilbila phone cardkaardii moobayilii photo, photographsuuraa phrasegaalee, anqoo physicianhogeessafayya, haakimii picturefakkeettii, fakkii, suuraa pig, hogbooyyee piletuullaa, kaabii pillkinniinii pillowboraatii pineappleanaanaasii pinkdiiminee pipe, tubeujummoo pit, wellboolla placebakka, iddoo plankaroora, akeeka plantationdanfisuu, biqilchuu plasticlaastikii plateshaani pleasantgammachiisaa pleasemaaloo pliersciniintuu ploughmaarashaa, sibattii pocketkiisii poem, poetrywalaloo point, sharpqara poisonsummii, hadhaa, suunkii policepoolisii policyimaammata politicssiyaasa pollutionfaalama, waarrii pond, pooleela, haroo poorhiyyeessa, hiyyeettii populationuummata post officemana poosta postboxsaanduqa poostaa potbiir disti, okkotee, giicuu, washoo potatodinnichaa, mosee,sayee, ifaatee, shonee, jurgufee povertyhiyyummaa, dhaba, deegummaa power, forcehumnaa prayerkadhannaa, sagada, kadhata preciousqushuna prefaceariirrata pregnantulfa pregnant (animal)rimaa prescriptionajaja previousduraa previouslyduratti prideboona, bajiga, galdaasa prison, jailmana hidhaa, wankii privacykophummaa ofii private (property)gulummaa private schoolmana barumsa dhunfa problemrakkoo, rakkina, ko'oo processadeemsa productoomisha, bahaatii, atoota professionogummaa, hojii, dalagaa pronounmaqadhaal pronunciationafaaneffannoo, sagaleessoo propertyqabeenyaa, leecalloo prostitutegumna, sagaaggaltuu, dhadhaabamtuu proverb, sayingmammaaksa public schoolmana barumsa motuma puppycuquu, xuuxxillaa purpledhiilgee pursekoro'oo, boorsaa maallaqaa Q</tr> EnglishOromo quarterkurmaana quarter birrsimunii queengiiftii questbarbaacha, soqaa questiongaffii, qora quickly, soonbattaluma, dafee quietcallisaa, callistuu R</tr> EnglishOromo rabbitilleettii, illeensa rabiesnyanyee radioraadiyoonii, raadiyoo rainrooba, bokkaa rainbowsabbata Waaqaa razorhaaduu, shiggiree, qarabaa readyqophaa'eraa ready, preparedqophaa'aa, qixaa'aa reallydhugaal reasonsababa rebellionfincila receiptnaga'ee recentlydhihootti receptionistkeessummeessituu recognizeqalbifachuu, hubachuu record, rostergalmee reddiimaa reflectionbalaqqee, calanqeettii refugeekooluu-galaa, kooluu-galtuu relationshiphariiroo relativesobbolaa reliableabdachiisaa, amanamaa rentkiraayii residentjiraataa result, outcomebu'aa, bahii retiredsoorama kan ba'e, soorama baye jira rewardbadhaasuu ribdirra, cinaacha riceruuzii rich, affluentsooressa, badhaadhaa, dureessa right (direction)mirga ringqubeelaa, qubee, hogee ripebilchaataa, gormaa riverlaga, malkaa road, streetkaraa, daandii, boochoo robbersaamtuu, saamaa rockkattaa, qarsaa, qassoo, qa'oo roofgardaaffoo, diikkaa, soraa, awayaata room, part, divisionkutaa roothundee, hidda ropefunyoo, haada, madhaa rotten, spoiledtortoraa, tortortuu, samaa, samtuu round-aboutadabaabaayi, addababa'ii row, line, queuetoora rudealgala, addaggee, baalbaasee, saragee ruledanbii ruler (measuring)sarartuu, bo'eessaa rumorhasaasa, jette-jettee ruralbaadiyyaa S</tr> EnglishOromo sackkeeshaa, jooniyyaa sadgadda salarymiindaa saltashaboo, soogiida sampleeddattoo, fakkisa sandcirracha, maansa satisfactionboohartii, gammachuu, quufa satisfiedboohare Saturdaysanbata saucepandistii, gochoo, moslolee sawminshaara, ilkoo, misumeenoo scardirmammuu, godaannisa scarfuffarmaa scent, smell (n)foolii, urgaa, urgoo schoolmana barnootaa, mana barumsa sciencesaayinsii scissorsmaqxuu, maaqasii seagalaana, maanya seasonwoqtii, tibba, mosina seatiddon, teessuma, barcuma second (n)sekoondii secreticcitii secretarybarreessituu, bareessaa seedsanyii selfof September (11th-Oct. 10)Fulbaana seriousjabaa, ulfaataa servicetagaajila seventorba seventytorbaatama sex, copulationsalma, kaacha shadegaaddisa, gaaddiddu shamesaalfii, qaanii, yeelloo shapeboca, naqa sheisee, ishee, ishii, isiin, isii sheisheen, iseen, ishiin, isiin sheephoolaa, bidoo sheet (bed)ansoolaa, beleshee shelfdulaaba, ansaada, girgijii, zalangaa shelterda'oo shinycalaqqisaa, cululuqaa shipdoonii shirtshamizii, qomee, ubaara, biddiqqoo shoeskophee shopsuuqii, dukkaana shortgabaabaa, gabaabdu, kuchubbii, murqicha shortssurree gababa, kushee, bolee shouldergateettii, qoyiirara, gurmuu, qucee shovelakaafaa shyija-laafeessa, ija-laafettii sick, illdhukkubsataa, dhibamaa sicklehaamtuu, halbee sidemaddii, cinaa, bira, kallattii, gomolee siftergingilchaa sightmul'ii signballaccee, mallattoo signal, signaturemallattoo significantbarbaachisaa, hiika qabu silencecalleensa, callisa, tasgabbii silkarrii sillysephaa, gowwaa, daafura similarwal fakkaataa sincubbuu, nagaroo, xurii since, from, aftereega, erga sinceritydugaadhaan, amanamummaadhaan singerweelistuu, weellisaa single, singularleexaa, baaqqee sisterobboleettii sister-in-lawsayyuu situation, conditionakkaataa, haala sixjaha sixtyjahaatama sizehammamaa, qixxaayina skingooga skinnyguuffee, godeessa, godeettii, huuqqataa, huuqqattuu skirtwandaboo qexxaa, gombisoo, hamfala, qaamisii mudhi gadi skullbuqqee mataa skysamii, waaqa slave, oceangarba sleeprafiitii, irriba slender, slimjorroo, lulee, sorooroo, lawwee slipperysigigaataa, sigiggee, mucuca, mucucaataa, mucucaattuu slowjuulii slowlysuuta, adada small bowlkilla small, little, fewxiqqoo, xinnoo, maddee, merqa, canuu, shiikkoo, bicuu smileseeqa smokeaara snackciree, sharfaa, qacanii, oolchaa snakeshaawwisa, bofa sneezinghaththissoo soeega, kanaaf, akkas soapsaamunaa, andarqii soccerkuphaa miillaa societywaldaa, hawaasa sockskaalsii sofasoofaa softlaafaa soilbiyyoo, kooticha solutionfurmaata, fala some, a fewmuraasa sometimesyeroo tokko tokko sonilmo, ilma songabsaala, faarsaa, faarfannaa, faaruu, sirba sorrowaddeenya, gadda soul, spiritlubbuu, afuura sound, voicesagalee soupshorbaa, hurgufoo sourdhangaggaa'aa, kiikkoo southkibba spaciousarawaca, bakka ballaa sparkqaanqee, qaanteetii special, uniqueadda speciessanyii specificallyaddatti, keessattiyuu speech, talkhaasaa, dubbii speedtafii, sardamsuu, ariitii spellingqubeessa spicequyyifa, kuyyisa, mi'eessituu spidersariitii, cincoo, daarabaaftuu, orbobiisa spinemiqiqqirii spongeliifaa, sarphaphuu spoonfallaana sportispoortii spousedhiirsa, niitii spring (season)birraa spybasaasaa, basaastuu squareaddababa'ii squirrelosolee stainercalaltuu, miirtuu stamp (for letters)sumuda stamp (official seal)chaappaa staplerqonyeessituu starurjii startjalqaba, eegala starvationbeela, xannee stationbuufata steamhurka stepfatherabbaa buddeenaa, abbaaddaa stepmotherhaadha buddeenaa, gayyaa, ayyaaddaa, haadhaddaa stewittoo, waxii stickulee stillcalleensa stomachgaraacha, macoo stonedhagaa storeroomkuusaa stormobonboleettii, suulaa, bubbee story, fabledurdurii, sheekoo, seenaa stovesiliindarii, saamaawaaraa, shaawulaa, girgaatii straightqajeelaa, qajeeltuu, qajeeltoo straw (grass)citaa strengthjabina, cimina, anniisaa stringsiibaagoo, fo'aa, tushii strongcimaa, jabaa structure, frameworkcaasaa studentbarataa, barattuu substituteiddoomaa, iddoomtuu, geeddaramaa, geeddaramtuu subtleabshaala, gamna, haxxee /div>div class="leftcol">rowtd>/div>td>/td>, line, queue>successmilkaawwii successfulmilkaa'aa, milkooftuu suddentasa sugarsukkaara sugarcanemeejoo, shonkooraa suggestionyaada dhidaatu suitkittaa, iraraajala suitablemijaa'aa, tolaa sumida'ama, edaasa summaryxumura, guduunfaa, goolabbii summerbona summit (of mountain)qarree, fiixee, bantii sunaduu, biiftuu Sundaydilbata sunrisebahiisa aduu sunsetseensa aduu superiorcaalaa superstitiontolchituu surprisedinqisiifannaa suspiciousciicataa, ciicattuu, shakkituu, shakkisiisaa swampdhaqdhaqii, caffee, leephoo, duduba sweatdafqa sweatershurraaba, golfoo sweetmi'aawaa, mi'ooftuu sweet potatomaxaaxisha, camcamee, soogiddee swimsuituffata daakaa swollendhodhommoqaa, dhiita'aa synonymmoggoyyaa systemsirna T</tr> EnglishOromo tableminjaala talentdandeettii, kennaa talldheeraa, lawwee tapewormminnii, koosoo targetmanii taste (n)dhandhama, camii, akkaataa, filannaa taxqaraxa, ashuuraa taxitaaksii teashaayii, shaayee tea leavesbaala shayyii teacherbarsiisaa, barsiistuu teachersbarsiisoota teamgartuu, gumii, tuuta, garee teapotmoqorqoraa shaayee tediousnuffisiisaa tee shirtti shartii teenageryarsuma teethilkaan temperate zonebadda daree temperature (air)sadarkaa o'aa, haala qilleensaa temperature (body)layidaa tenkudhan tentwaaroo, dunkaana termiterimma, gadulessa thank yougalatomi, galatoma that (pron)sun, sana the-icha, -ittii the day after tomorrowiftaan their, theirsisaani, saani themisaani thereachi thereforekanaaf therefore, in that caseeegasu thesekunniin, kanneen theyisaan thiefhattuu thighgudeeda, sarbaa, kofa, uduuda thinqallaa, qalloo, huuqqataa, huuqqattuu thingwaanta, meeshaa thingswaantoota third (1/3)siisoo, nuusii, tokko sadaffaa thirstydheebuu, dhabsuu thirtysoddoma thiskun, kana this yearbarana thosesunniin, sanneen though (conj)ta'u illee, ta'u thousandkuma threadfo'aa, kirrii threatdoorsisa threesadii throatkokkee, qoonqoo throughkeessaan thumbabbuudduu thunderbakakkaa, mandisuu, kakawee Thursdaykamisa tie (necktie)karabaatii timbersaanqaa timeyeroo times (e.g., "5 times")hoggaa, si'a timidna'aa, naatuu tinqorqorroo tiregolollee, gommaa tiringdadhabsiisaa tissue papersooftii, arrigoo title (book), headlinemata duree todayhar'a toequba miillaa togetherwalitti, wajjin, walii-wajjin toiletboolii, golbobbaa toilet roommanni fincaani tomatotimaatimii, ajaagaarii tomorrowboru, bor tonguearraba tonightedana, har'a galgala toothilka, ilkaan toothpastesaamunaa ilkaanii toothpickrigaa totaldimshaasha, waliigala touristdaaw'ataa, daaw'attuu, imalaa, imaltuu towardgara, kallattii towelfooxaa, waccuu toxicsummaa'aa trainbaabura geejjibaa traitorgantuu, haalaa, haaltuu translationhiikkaa transportationgeejjiba trashharaa treatmentwal'aansa tree, woodmuka trial, try outyaalii trianglerogsadee, sadakkuu tribegosa truckmakiina fe'issa true, realdhugaa trustamaanaa Tuesdaykibxata, facaasaa, balloo turn, orderdabaree twentydigdama twinlakkuu twolama type, kindgosa, akaakuu, sanyii U</tr> EnglishOromo ugly, untidyfokkisaa, fokkistuu umbrelladibaaba, daatuu, gaaddisee uncle (maternal)eessuma, hubuyu, abbo guddoo uncle (paternal))wasiila, abuyyaa underjala underpantspantii, butaantii underskirt, slipminxii liibsii understanding, awarenesshubannaa underwearjalaanii uniform (clothes)fooyituu, walagoo universityyunivarsiitii unless…yoo…malee unripexobbee untidyboosacha, booseettii, samaa, samtuu untilhamma, hanga until the endhamma dhuma upirra, gara olii, hanga, gararraa upwardsol urinefincaan usnu use (n)faayidaa, dantaa, bu'aa usefulfaayidaa qabeessa uselessbadduu, goofoo, faayidaa-maleessa usually, frequently, oftenyerroo baa'ee V</tr> EnglishOromo vaccinationtalaalliiVaguegargar baasuuf kan nama rakkisu. FKN yaada waldhaa.valuesona, safuu, gatii valueless, vainbilaasha vegetableskuduraa vegetationbiqiltuuleeVegeterianKan foon hin nyaanne, biqiloota qofa kan nyaatu.vehiclemakiinaa, Konkolaataa ventilationqilleensa afarsuu verbgochima, gocha verb conjugationhorsiisa gochaa verybaay'ee vestjalaanii, sadarya victoryinjifannoo, mo'icha view, visionmul'ata, daayyaa villageganda, araddaa, amba violencejeequmsa, kolboo, goolii visitordaaw'ataa, daaw'attuu volumeqabiyyee volunteernama fedhiisaatiin hojjetu, tola oolaa, tole ooltuu vomitdiddiga, haqqee, bulgaatii, balaqqama W</tr> EnglishOromo waistmudhii waiterkeessummeessisa, keessummeessitu wallgoorroo, dadaa, gidaaraa warwaraana, lola wardrobekabata, wancarii, ansaada warehousemankuusa wastefulafoollessaa, afoollessituu, baraaxxuu, firfirstuu watchilaala, fana watch (wrist)sa'aatii harka waterbishaan water bottle, canteenkoddaa water pollutionfaalama bishaanii waterfallfincaa'aa, gootuu, xinniqee watermelonluxxee, habaaba waykaraa, daandii wenuti, nuyi weakdadhabaa, dadhabduu, kokottaa'aa, kokottooftuu, muyoo weatherhaala qilleensaa weather conditionamaleensa weddingcidha, aruuza Wednesdayroobi weedhuura, aramaa, buuchaa, dobaa, tusii weektorban weekendsanbata fi dilbata weightulfina welcomebaga nagaa dhuftan westlixa, dhiha, ilgalchuu whatmaal what (rel. pron.)waan wheel (of car)masakaa whenyoom when (rel. pron.)yoommu whenever…yoommu…kamittiyyu/yeroohundaa whereeessa, garam where (rel. pron.)bakkii whichkam whiteadii, calqii, weeca white boardgabatee aadi whoeenyu who, which (rel. pron.)kan, tan whoevereenyuyyuu whosekan eenyu, kaneenyu whymaaliif why (rel. pron.)waan <verb>+f wick (candle or stove)fo'aa widebal'aa widthdalgeeta, bal'ina wifeniitii, haadha manaa, jaartii wild animalsbineensoota alaa wildlifebineensa bosonaa wind (moving air)qilleensa, bubbisa windowfoddaa windyqilleensa'aa wingbaallee, gofla, goblaa, koochoo, kola winter (season)ganna wipalangaa wireshiboo wisdomogummaa wiseaaqila, ogeessa, ogeettii, qaroo wishabbala, fedhii, hawwii withwajjin, waliin, duukaa with pleasuregammaccuu wajjin wolfyeeyyii womannitinaayee, dubartii, gennee, nadheen woman (married)gadarba woman (old)alkoo wood beetleqiinqee, qiinqani wordjecha wordjecha workhojii worldaddunyaa wormraammoo worn, worn outbututaa, moofaa wound (n)madaa woundedmadaa'aa, madooftuu X-Z</tr> EnglishOromo yamgoodarree yearwaggaa, bara, ganna yearswaggaawwan yellowbooraa, keelloo yeseeyee, ee yesterdaykaleessa yethanga ammaatti, ammallee yieldoomisha, horata, callaa, atootota yield, productcallaa yogurtitittuu you (pl., obj.)isini you (pl., subj.)isin you (sing., obj.)si, si'i you (sing., subj.)ati younglaccee, dargaggeessa, dargaggeettii your, yours (pl.)keessan, keessani your, yours (sing.)kee zippershaarneellaa zonegodina, ambaala Verbs</tr> EnglishOromo to absorbxuuxuu to accept, receive, takefudhachuu to accompanyfaana deemuu to accomplishfiixaan baasuu, raaw'achuu to accuseyakkuu, himata to acquireargachuu, gonfachuu to adaptmadaqsuu to add, increasedabaluu, eda'uu to adjustsirreessuu, tottolchuu to admirejajuu, dinqisiifachuu to advisegorsuu to affirm, provemirkaneessuu to agreewaliigaluu, wal ta'uu to aimqiyyaafachuu, akeekuu to allow, permithayyamuu, eeyyamuu to altergeeddaruu, jijjiiruu to amazedinqamuu to amputatekutuu, muruu to amusegammachiisuu, kofalchiisuu to analyzexiinxaluu, gamaaggamuu to annoyaarsuu, dallansiisuu to applause, claplamaarkuu to appreciateleellisuu, dinqisiifachuu to arguefalmuu to arrangesirreessuu, qopheessuu to arrivega'uu to assemblewalitti dacha'uu, walga'uu to assesstilmaamuu, qorachuu to assignramaduu to assistgargaaruu, deggeruu to attachmaxxansuu, qabsiisuu to avoid, inhibitittisuu, dhorkuu to baketolchuutd>td> to bathedhiquu to be abledanda'uu to be amazed, surpriseddinqifachuu to be angryaaruu to be betterwayyaa'uu to be borndhalachuu to be busyyeroo dhabuu to be calledjedhamuu to be foundargamuu to be full, satisfiedquufuu to be happygammaduu to be healthy, healfayyuu to be hungrybeela'uu to be illdhukkubuu to be jealousinaafuu, goomachuu, weenna'uu to be knownbaramuu to be locatedargamuu to be moving, shakingsocho'uu to be next toaanuu to be sorry, sadgadduu, gaabbuu to be stressedcinqamuu to be suitablemijaa'uu to be thirstydheebochuu to be tireddadhabuu, bututuu to be unable to finddhabuu to be usefulfayyaaduu to be, become, happenta'uu to beatdha'uu, reebuu, tumuu, gobuu to become good, successfultoluu to believeamanuu to biteciniinuu, hidduu to blamehaalachuu, komachuu to bleeddhiiguu to blesseebbisuu to blow, pumpafuufuu to boildanfisuu to borrow (and then return)ergifachuu to borrow (consumables)liqeeffachuu to botherrakkisuu to breakcabsuu to bringfiduu to brushriguu to buildijaaruu to burngubuu, boba'uu, bobeessuu to buybituu to calculateherreguu to callwaamuu, bilbiluu to cancelhaquu to carrybaacuu to cease, stop, haltdhaabuu to changejijjiiruu, geeddaramuu, sharafuu to chaseari'uu, kurkursuu to chathaasa'uu to cheat, trick, deceivegowoomsuu, mujaadaluu to choose, votefiluu, fo'uu to circle, orbitnaanna'uu to cleanqulqulleessuu, haruu to close, shutcufuu to collectfunaanuu to comedhufuu to come back, returndeebi'uu to connectwalitti qabsiisuu to conserve, protectkunuunsuu to consolejajjabeessuu, onnachiisuu to contact, touchtuquu to continuefufuu to controlabboommachuu, to'achuu to cookaffeeluu to correctsirreessuu to coughqufa'uu to countlakkaa'uu to create, inventuumuu to crossce'uu to cryboo'uu, iyyuu to curefayyisuu to cutciruu, kutuu, muruu to danceshubbisuu, daalaluu, sirbuu, ragaduu to decidemurteessuu to deforestbosona ciruu to deletebooxuu, haquu to denyganuu, haaluu to describeibsuu, addeessuu to desire, wishfedhuu, hawwuu to destroybarbadeessuu, balleessuu to diedu'uu to digsoquu to disagreewalitti bu'uu to disappearbaduu to disappointgaddisiisuu to dislikejibbuu, balfuu to dismiss, expel, removebaasuu to disobey, refusediduu to disposegatuu to dividehiruu, qooduu to do gochuu, hojjechuu, dalaguu to drain, dry s/t outgogsuu to drawsuuraa kaasuu to dream (during sleep)abjoochuu to dressuffachuu to drinkdhuguu to driveoofuu to dry upgoguu to eatnyaachuu to editgulaaluu to electfiluu to embarrassqaanessuu, yellaasiisuu, salphisuu to encouragejajjabeessuu to endureobsuu to entergaluu, seenuu to eraseballeessuu, haquu to escapemiliquu, baqachuu to establish, foundhundeessuu to examineqorachuu to exceed, surpasscaaluu to exchangegeeddaruu to exitba'uu to explainibsuu to explodedho'uu to fail, fallkufuu to farm, ploughqotuu to fear, be afraidsodaachuu to feedqallabuu to fightwaraanuu, loluu to fillguutuu to find, earnargachuu to finishxumurtuu, fixuu to fix, repairsuphuu to fleeatiiluu, baqachuu to flowyaa'uu to flybarrisuu to followhordofuu, duukaa bu'uu to forget, to neglectirraanfachuu, dagachuu to forgivedhiifama gochuu to frightensodaachiisuu to get in, get onseenuu to get offbu'uu to givekennuu, laachuu to give back, to return (a thing)deebisuu to give birthdhaluu, da'uu to godeemuu to gossipususuu, gumgumuu to governbulchuu to grazedheeduu to greetnagaa gaafachuu, dubbisuu to grievegadduu to grin, to smileseequu, qummaaduu to growbiqiluu, marguu to grow olddulloomuu to grow upguddachuu to growlgurur'uu to guard, protecteeguu to guesstilmaamuu, heduu to haggle, negotiate pricegatii falmuu to hangrarraasuu, fannisuu to harassdoorsiisuu, sossodaachiisuu to harm, injuremiidhuu, hubuu to harvestkassabuu, sassaabuu to hatefalquu, jibbuu to haveqabuu, qabaachuu to heardhaga'uu to helpgargaaruu, deggeruu, faduu to hidedhoksuu to hiremindeessuu, obarayeessuu to hitdha'uu, rukutuu, gobuu, reebuu to holdqabuu to hughammachuu, itti dhiyaachuu to huntadamsuu to hurryariifachuu, jarjaruu, si'achuu to imagineyaaduu to immigrategodaanuu to immunizetalaaluu to impaleuruu to impede, hampergufachiisuu to imply, suggestyaada dhiheessuu to improve, modifyfooyyessuu to includedabaluu, of keessatti qabachuu to infectdhukkuba qabsiisuu to influencedhiibbaa uumuu to ingestliqimsuu to inheritdhaaluu to inquire, askgaafachuu to inspectsakatta'uu, qorachuu, to'achuu to inspire, motivatekakaasuu to insultarrabsuu to intendkaroorfachuu, yaaduu to interruptaddaan kutuu to intimidatesossodaachiisuu, quuxessuu to introduce (people to each other)wal barsiisuu to inviteaffeeruu to jokeqoosuu, baacuu to jumpxarrisuu, utaaluu to kickdhiituu, qeera'uu to killajjeesuu to kissdhungachuu to knock (on a door)balbala rukutuu to knowbeekuu, baruu, amanfachuu to laughkolfuu to launder, wash clothesmiiccuu to lay (something down)ciibsuu to leadgeggeessuu, hoogganuu to leakdhimmisuu to learnbarachuu, baruu to leavebaatuu, gadhiisuu to leave, quitdhiisuu to lessenxinneessuu, xinnaachuu to lickarraabuu to lie, fibkijibuu, sobuu to lift up, raisekaasuu to like, lovejaalachuu to limpokkoluu to listendhaggeeffachuu, caqasuu to livejiraachuu to loan, lend (and then get back)ergisuu to loan, lend (consumables)liqeessuu to lockqollofuu to lookilaaluu, arguu to lower, bring downbuusuu to magnify, increaseguddisuu to makegochuu, tolchuu to make betterwayyeessuu to manufacture, produceoomishuu to marryfuudhuu, heerumuu to measure, weighmadaaluu, safaruu, lakkaa'uu to meet, encounterquunamuu to memorizeyaadachuu to milkelmuu to mimicakkeessuu to mixwaliin makuu, walitti dabaluu to moan, groanaaduu, gadooduu to mourngufufuu to move, stirwawarraaquu to multiplybaay'isuu to needbarbaaduu, badaduu to nominateeeruu to notice, notifybeeksisuu to obeyabboomamuu to offendmufachiisuu, aarsuu, dallansiisuu to openbanuu, saaquu to oppresscinqursuu, gad-qabuu to optimizefooyyessu to organizegurmeessuu, qixeessuu, gamteessuu to paintdibuu to passdarbuu, taruu to paykaffaluu to peelquncisuu to piercewaraanuu, uruu to piletuuluu to plankaroorsuu, karoorfachuu to plant, erect, establishdhaabuu to playtaphachuu, xabachuu to pollutefaaluu, areeruu to pourdhangala'uu, dhangalaasuu to practiceshaakaluu to preachlallabuu to predictraajuu, raaguu to prepareqopheessuu to pretendfakkeessuu to prevent, prohibitittisuu to printmaxxansuu to pull, dragharkisuu to punishadabuu to pushdhiibuu to put, place, storekaa'uu to rainroobuu to readdubbisuu to reduce, decreasexiqqeessuu, hir'isuu to regretgaabbuu, sheena'uu to relaxbashananuu to remainhafuu to rememberyaadachuu, qaabachuu to remindyaadachiisuu to rentkireessuu to repeatirra deebi'uu, lammeessuu to ridegulufsiisuu to roastwaaduu, affeeluu, kalaankaluu to robsaamuu to rotraamma'uu, tortoruu to runfiiguu, arreeduu, kaachuu to satisfybooharsuu, quubsuu to save, keephambisuu, tursuu to sawseeruu to sayjedhuu to scoophammaaruu to screamiyyuu, wacuu to seeilaaluu, arginuu to seemfakkaachuu to sellgurguruu to senderguu to servetajaajiluu to sewhodhuu, xibiiruu to sharpenqaruu to shavehaaduu, aaduu, aaddachuu to show, indicateagarsiisuu to siftgingilchuu, soruu to signify, meanagarsiisuu, mul'isuu to singweeddisuu, weellisuu, alalaasuu to sittaa'uu to slaughtergorra'uu, qaluu to sleeprafuu, ciisuu to slipmucucaachuu to smash, shatter, crushhurreessuu, unkuteessuu to smellsuufuu, fuunfachuu, urgeeffachuu, suurachuu to soakdhuubuu, laaffisuu to sow seed, scatterfacaasuu to spend the dayooluu to spend the nightbuluu to spittufuu to sqeezediv class="rightcol">quufuudiv class="rightcol">hordofuu, duukaa bu'uucimmiiguu, cuundiv class="rightcol">yaada dhiheessuu/td>tr>fuu to start, beginjalqabuu, eegaluu to startlebirrachuu, wareeruu, dammaqsuu to stayturuu to stealhatuu to stinghidduu to stirbulbuluu, irbuu, mooquu, sochoosu to studyqu'achuu to stumblegufachuu to succeedmilkaa'uu to suffice, be enoughga'uu to supplydhiheessuu to supportdeggeruu, utubuu, kibuu, gargaaruu to surprisedinqisiisuu to surroundmarsuu to suspectshakkuu to swallowliqimsu to sweatdafquu to sweepharuu to sweetenmi'eessuu to swimdaakuu to take (someone somewhere)geessuu to take a picturekaafachuu to take careeeggachuu to talk, speakdubbachuu, haasa'uu, baanuu, qaaquu to teachbarsiisuu, leenjisuu to teartarsaasuu, baqasuu to tellhimuu to thank, praisegalateeffachuu to thinkyaaduu, abbaaluu to threatendoorsisuu, sodaachisuu, quuxessuu to throwdarbachuu, ha'uu to tie, bind, imprisonhidhuu to tillshukunuu, jaala soquu to tradedaldaluu to translatehiikuu to trust (s/b)abdachuu to tryyaaluu, badaduu to try onsafarachuu to turn (in direction)goruu to turn (something)garagaluu to turn over, peddlegaragalchuu to understandhubachuu to untiehiikuu to updateammayyoomsuu to uproot, lever outfonqolchuu to usefayyadamuu to visitdaaw'achuu to vomithooqqisiisuu, balaqqamsiisuu, balaqqamuu to waitafachuu, eeguu, turuu to wake (someone) updammaqsuu to wake up, be startleddammaquu to wake up, get upka'uu to walkadeemuu, tarkaanfachuu to wantbarbaaduu, fedhuu, badaduu to warnakeekkachiisuu, beekkachiisuu, seerachiisuu, weellefachuu to washdhiqqachuu, miiccuu, sharaquu to wastebaraaxuu, afoollessuu to water (plants)bishaan obaasuu to wearuffachuu, keewwachuu to weedaramuu to wetjiisuu to whistlefooricuu, siissuu, fooqqisuu, shawwisuu to wininjifachuu, mo'uu to winnowcalleessuu to wipdhaanuu to wipe, rub cleanhaxaa'uu to workhojjechuu to worrydhiphachuu, yaadda'uu to writebarreessuu, katabuu to yawmhamuummachuu Expressions</tr> EnglishOromo "a long time"yeroo dheera "and you?"ati hoo? "can you ___?"___ dandeessa? "Don't touch me!"nan tuqin! "excuse me / sorry"dhiifama "for example"fakkeenyaaf "get off"bu'i, bu'a "give me"naa keeni "Good afternoon" (greeting)akkam olte/oltani? "Good day" (parting)nagaan ooli/oola "good luck"carraan gaarii "Good morning" (greeting)akkam bulte/bultani? "Good night" (parting)nagaan buli/bula "here you are" (when giving)kunoo "how do you do?"ashamaa "I don't understand"nan galle, hin hubanne "I understand"na gale, hubadhee jira "I want to be alone"qobaa koo ta'uun barbaada "I'll call back"deebiseen bilbila "I'm sorry" (empathetic)nan gadda "it's not possible"hin danda'amu "it's nothing"homa miti "it's possible"danda'ama "may I ___?"___ laata? "never mind/no matter"hin yaadin "no problem"rakoon hin jiru "Of course"dhugaadhuma "oh my goodness"wayyoo "OK / all right"tole, haa ta'u "Once upon a time"durdur, bara duri "see you"wal agarra "Thank you"galatoomi / galatooma "there it is"kuunnoo "What happened to you/what's wrong?"maal taate? "why not?"maalif hin taane? </table> /td> /div>/tr>